سنجر فخری وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری مرکز
شاپور خسروی پور وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری مرکز
امیر طریقی وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری مرکز
وب سایت دکتر مهدی مومنی عضو هیئت علمی دانشگاه و  وکیل پایه یک دادگستری کانون وکلای دادگستری مرکز
سیدتقی پیرو نذیری وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای گیلان
رامین مردانی وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری چهارمحال بختیاری
منوچهر ناصری فر مشاور حقوقی قوه قضائیه و وکیل دادگستری
عزت الله خورشیدی وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری لرستان

جهت مشاوره تلفنی با وکیل با شماره09128304909 در تماس باشید.

بسته حقوقی برای کسانی که می‌خواهند حرفشان را در دادگاه به کرسی بنشانند-ابزارهای دفاعی در دعوای حقوقی

ارسالی توسط محمد علی نیک بین وکیل پایه یک دادگستری
بسته حقوقی برای کسانی که می‌خواهند حرفشان را در دادگاه به کرسی بنشانند-ابزارهای دفاعی در دعوای حقوقی

در دعوای حقوقی زور بازو مشکل شما را رفع نخواهد کرد؛ باید برای دفاع از حقوقتان فکرتان را به کار بیندازید. ابزارهای دفاعی در دعاوی حقوقی محدود هستند؛ با این حال شما باید بهترین وسیله را انتخاب کنید و وارد کارزار شوید. اما این ابزارهای دفاعی چه هستند؟

در دعوای حقوقی زور بازو مشکل شما را رفع نخواهد کرد؛ باید برای دفاع از حقوقتان فکرتان را به کار بیندازید. ابزارهای دفاعی در دعاوی حقوقی محدود هستند؛ با این حال شما باید بهترین وسیله را انتخاب کنید و وارد کارزار شوید. اما این ابزارهای دفاعی چه هستند؟ در ادامه به بررسی این موضوع می‌پردازیم.

اگر بدون دلیل دعوایی را در دادگستری شروع کنید فقط وقت و هزینه خودتان را دور ریخته‌اید. از همان ابتدا که دادخواست را پر می‌کنید باید در ستون مخصوصی دلایل خودتان را بنویسید و اگر طرف دعوا قرار گرفته‌اید باید در اولین جلسه رسیدگی تمامی مستندات و دلایل خودتان را به همراه ببرید. برای مثال اگر مطالبه نفقه کرده‌اید باید سند رسمی ازدواج را به عنوان دلیل ارایه کنید. قانون‌گذار دلیل را هر چیزی می‌داند که اصحاب دعوا برای اثبات دعوا یا دفاع از دعوا به آن استناد می‌کنند. بنابراین ملاحظه می‌شود که نه‌تنها خواهان یا مدعی باید با استناد به دلیل ادعای خود را ثابت کنند، خوانده یا مدعی‌علیه نیز در مقام دفاع از خویش باید از ادله‌ای که دادگاه می‌پسندد استفاده کند. اقرار، اسناد، گواهی یا شهادت، امارات و سوگند دلایلی هستند که در یک دعوای حقوقی می‌توانید از آنها استفاده کنید.

اقرار شاه کلید حل دعوا

ممکن است که یکی از طرف‌های دعوا به ضرر خود و به نفع طرف مقابل چیزی بگوید که ادعای او را ثابت کند. مثلاً شخصی دعوای مطالبه نفقه مطرح کند و شوهرش اقرار کند که نفقه او را پرداخت نکرده است. در این صورت اختلاف حل می‌شود و دلیلی برای ادامه رسیدگی نیست. اقرار مهم‌ترین دلیل است و در صورتی که با واقعیت منطبق باشد برای صدور رای قاضی کفایت می‌کند؛ برای همین است که به آن شاه‌دلیل می‌گویند. ماده 202 قانون آیین دادرسی مدنی می‌گوید که اگر کسی اقرار به امری کند که دلیل ذی‌حق بودن طرف مقابل باشد، دلیل دیگری برای ثابت کردن آن لازم نیست. به عبارت دیگر اقرار تیر خلاص بر اقرار کننده است البته اقرار کننده باید شرایط بالغ، عاقل و مختار را داشته باشد؛ بنابراین اگر کودک، مجنون یا کسی که اراده ندارد اقرار کند، این اقرار پذیرفته نخواهد شد. البته به خاطر داشته باشید شرایطی که از آن نام بردیم برای اقرار کننده شرط است و کسی که به نفع او اقرار شده است لازم نیست دارای این شرایط باشد.

موضوع دیگری که باید به خاطر داشته باشید این است که نمی‌توان بعد از اقرار، منکر همه‌چیز شد و به‌اصطلاح زیر آن زد. البته هیچ قاعده‌ای نیست که استثنا نداشته باشد، در این خصوص هم اگر اقرارکننده ادعا کند که اقرار او فاسد یا مبتنی بر اشتباه یا غلط بوده است و دلایل کافی برای آن اقامه کند، پذیرفته می‌شود. مثلاً اقرار کننده می‌تواند ثابت کند که اقرار به گرفتن وجه و مبلغی در مقابل سند یا حواله‌ای بوده که وصول نشده است. یعنی بعد از گرفتن چک اقرار کرده است که پول را گرفتم اما بعد معلوم می‌شود که حساب خالی بوده است. در این صورت می‌توانید به ماده 70 قانون ثبت استناد کنید: «هرگاه کسی که به موجب سند رسمی اقرار به اخذ وجه یا مالی کرده یا تادیه وجه یا تسلیم مالی را تعهد کرده مدعی شود که اقرار یا تعهد او در مقابل سند رسمی یا عادی یا حواله یا برات یا چک یا فته طلبی بوده است که از طرف معامله به داده و آن تعهد انجام نشده یا حواله بوده است که از طرف معامله به داده و آن تعهد انجام نشده یا حواله یا برات یا چک یا فته طلب پرداخت نگردیده است، این دعوا قابل رسیدگی خواهد بود.»

سند، برگه برنده دوم

دومین دلیلی که می‌توانید در اختلاف از آن استفاده کنید اسناد هستند. قانون در تعریف سند گفته است: سند هر نوشته‌ای است که در مقام دعوا یا دفاع قابل استناد باشد. به زبان ساده‌تر هر نوشته حتی اگر الکترونیک باشد هم سند است؛ فقط یک شرط اولیه باید وجود داشته باشد و آن امضای سند است. پس اگر نوشته‌ای بدون امضا باشد سند محسوب نمی‌شود؛ مثلاً تصور کنید که در حال نوشتن سندی، یکی از طرفین کلمه‌ای را خط بزند و تغییر دهد. بعداً دو طرف آن را امضا کنند؛ در این صورت نمی‌توانیم بگوییم که جعل سند اتفاق افتاده است چون قبل از امضا اصلاً سندی وجود نداشته است. همه اسناد را می‌توان به دو دسته کلی تقسیم کرد. این دسته‌بندی بر اساس شخصی است که سند را تنظیم می‌کند و آثار زیادی را به دنبال دارد.

در دسته اول اسناد رسمی قرار دارند؛ به موجب ماده 1287 قانون مدنی اسنادی که در اداره ثبت اسناد و املاک یا دفاتر اسناد رسمی یا در نزد سایر مأموران رسمی، در حدود صلاحیت آنان و بر طبق مقررات قانونی تنظیم شده باشند، رسمی هستند. بنابراین اگر سند را مأمور رسمی تنظیم کند سند رسمی است به شرط اینکه نخست در حدود صلاحیت تنظیم شود و دوم بر طبق مقررات قانونی تنظیم شده باشد. اگر در دادگاه دلیل شما سند رسمی باشد کار شما برای اثبات ادعایتان آسان خواهد بود. حتی گاهی با استفاده از سند بدون مراجعه به دادگاه از طریق دفترخانه تنظیم‌کننده سند هم می‌توانید حقوق خود را بگیرید.

در گروه بعدی اسناد عادی قرار گرفته‌اند، معمولاً سند عادی به سندی می‌گویند که توسط افراد عادی تنظیم می‌شود و مأموران رسمی با شرایطی که قبلاً گفتیم در تنظیم آن دخالتی ندارد. اما به خاطر داشته باشید که اگر سند به وسیله یکی از مأموران رسمی تنظیم اسناد تهیه شود ولی مأمور صلاحیت تنظیم آن سند را نداشته باشد یا در تنظیم سند رعایت قانون نکرده باشد، این سند در صورتی که دارای امضا یا مهر طرف باشد عادی است.

قبلاً ارزش اثباتی سند عادی در دادگاه کم بود اما با اصلاحاتی که در قانون وضع شده است سند عادی ارزش بیشتری یافته است. با وجود این در عمل توصیه می‌کنیم همیشه سند رسمی تنظیم کنید چون استفاده از سند عادی در دادگاه با مشکلاتی همراه است. علاوه بر این در برخی معامله‌ها مثل معامله املاک، دادگاه کسی را مالک می‌شناسد که سند رسمی به نام او باشد.

گواهی یا شهادت شهود

به طورمعمول یکی از دلایلی که استفاده از آن در جامعه ما رواج زیادی دارد، شهادت است. متأسفانه برخی از این ابزار دفاعی هم سوء استفاده می‌کنند و شاهدان تقلبی برای اثبات ادعای خود به دادگاه معرفی می‌کنند که خیلی زود موضوع روشن می‌شود. اگر شخص یا اشخاصی از ماجرا اطلاعاتی داشته باشند که اظهار این اطلاعات بتواند برای اثبات حقانیت یکی از طرفین دعوا مؤثر واقع شود می‌توانند به عنوان شاهد در دادگاه حاضر شوند. به یقین قاضی از آنان پرسش‌هایی خواهد کرد تا راستگویی آنان را آزمایش کند اما علاوه بر این، قانون هم 9 ویژگی را برای شاهد نام برده است یعنی شاهد باید بلوغ، عقل، ایمان و اعتقاد به خداوند و روز رستاخیز، طهارت مولد یعنی حلال زاده بودن، عدالت، نبود انتفاع شخصی برای شاهد یا رفع ضرر از وی، نبود دشمنی بین شاهد و طرفین دعوا، اشتغال نداشتن به تکدی‌گری و ولگردی و حداقل 15 سال داشته باشد. اگر شاهد شما این شرایط را ندارد زحمت بردن او به دادگاه را به خودتان ندهید.

علاوه بر اینکه شاهد باید از شرایط اولیه برخوردار باشد، شهادت نیز شرایطی دارد؛ شهادت باید از روی قطع و یقین و مطابق با دعوا باشد و شهود باید مفاداً متحد باشند.

امارات و قراین

مهمترین دلایلی را که به عنوان ابزار دفاعی در دعوای حقوقی می‌توانید به آن دل خوش کنید پیش از این بررسی کردیم؛ آنچه بعد از این می‌آید دلایل ضعیف‌تری هستند که به طور معمول در نبود دلایل یادشده مورد استفاده قرار می‌گیرند. قاضی به همه اطلاعات موجود برای تصمیم‌گیری دقت می‌کند. اگر طرف‌های دعوا هیج یک از دلایل سه‌گانه یادشده را استفاده نکنند یا اینکه این دلایل کافی نباشد، برای تقویت آن می‌توان به قراین و امارات استناد کرد. منظور ما از این ابزار دفاعی، نشانه‌هایی است که طبق قانون یا به نظر دادگاه می‌تواند صحت ادعاهای یکی از دو طرف را ثابت کند. دو نوع اماره در نظام قضایی ما مورد استفاده قرار می‌گیرد:

1- اماره قانونی: این ابزار دفاعی نشانه‌هایی را دربرمی‌گیرد که قانونگذار آن را دلیل بر امری می‌داند. اماره فراش یکی از این اماره‌ها است که بر اساس آن تولد طفل بین شش ماه تا ده ماه نشانه تعلق آن به پدر است.

2- اماره قضایی: اوضاع و احوالی که به نظر قاضی دلیل بر امری محسوب می‌شود می‌تواند تحت عنوان اماره قضایی یکی از ابزارهای دفاعی باشد. مثلا به شخصی ضعیف و کم سن قتل مردی قوی‌بنیه نسبت داده شود آن هم از راه درگیری فیزیکی و خفه‌کردن با دست. اگر به نظر قاضی این شخص عقلا ناتوان از این کار باشد و دلیلی هم وجود نداشته باشد این اماره می‌تواند به داد این شخص برسد.

سوگند، آخرین حربه

آخرین دلیل که می‌توانید در دادگاه به آن دل خوش کنید سوگند است. سوگند یعنی اظهار مطلبی با گواه قرار دادن خداوند، مبنی بر صحت و درستی آن مطلب. به عبارت دیگر شخصی برای اثبات محق بودن خود و صحت اظهاراتش با گواه قرار دادن خداوند سوگند یاد می‌کند و به این ترتیب وسیله یا ادعای خود را ثابت می‌کند یا برای دفاع از خود و اثبات غیرواقعی بودن ادعای طرف مقابل به آن متوسل می‌شود. سوگند به طورمعمول هنگامی استفاده می‌شود که مدعی هیچ دلیلی در اختیار ندارد و از طرف مقابل می‌خواهد که در مورد صحت حرف خود سوگند بخورد. در این صورت اگر وی سوگند خورد دادگاه دعوا را فیصله می‌دهد.

منبع : روزنامه حمایت

مطالب مرتبط

چگونه می‌توان از حافظه شاهدان عینی مراقبت کردتا احتمال خطای آنها به حداقل برسد؟

نام نویسنده
چگونه می‌توان از حافظه شاهدان عینی مراقبت کردتا احتمال خطای آنها به حداقل برسد؟

چگونه می‌توان از حافظه شاهدان عینی مراقبت کردتا احتمال خطای آنها به حداقل برسد؟

ادامه مطلب ...

آیا میدانید های حقوقی؟

نام نویسنده
آیا میدانید های حقوقی؟

آیا میدانید های حقوقی؟

ادامه مطلب ...

اعتبار تحصیل دلایل غیر قانونی در حقوق کیفری ایران

نام نویسنده
اعتبار تحصیل دلایل غیر قانونی در حقوق کیفری ایران

اعتبار تحصیل دلایل غیر قانونی در حقوق کیفری ایران

ادامه مطلب ...

چگونگی اثبات ضرب و جرح در دعاوی خانوادگی

نام نویسنده
چگونگی اثبات ضرب و جرح در دعاوی خانوادگی

در قانون شیوه‌های مختلفی برای اثبات یک عمل مجرمانه وجود دارد. یکی از اولین و بدیهی‌ترین این شیوه‌ها اقرار است. اقرار یعنی وقتی فردی که از او شکایتی شده و متهم به انجام جرمی خاص است، در مقابل قاضی یا مامور نیروی انتظامی قرار گرفت، با زبان خودش اعتراف کند که جرمی را مرتکب شده و بعد هم اقرار خود را با امضا یا اثر انگشت تایید کند. دلایل و مدارک نیز شیوه دیگری برای اثبات جرم است. علم قاضی نیز از دیگر مواردی است که می‌تواند وقوع جرمی را اثبات کند. برخی پرونده‌ها که حساسیت بالایی دارند ممکن است قاضی از قسم نیز به عنوان یکی از شرایط اثبات بی‌گناهی یا گناهکار بودن فردی استفاده کند.

ادامه مطلب ...

شهادت یا گواهی و جرم شهادت کذب

نام نویسنده
شهادت یا گواهی و جرم شهادت کذب

شهادت عبارت است از اینکه شخصی به نفع یکی از اصحاب دعوی و بر ضرر دیگری اعلام اطلاع و خبر از وقوع امری نماید . شهادت یکی از دلیل دعاوی اعم از جزائی ، حقوقی با سابقه بسیار طولانی است و در تمام کشورها به عنوان دلیل پذیرفته شده منتها حدود استفاده از آن و درجه اعتبار و ارزش آن متفاوت است .

ادامه مطلب ...

سوال از شاهد طرف مقابل

نام نویسنده
سوال از شاهد طرف مقابل

سوال از شاهد طرف مقابل نهاد بسیار مهمی در آیین دادرسی نظام حقوقی کامن لو می باشد که در داوریهای بین المللی نیز تا حد قابل توجهی مقبولیت و کاربرد دارد. سوال از شاهد طرف مقابل همانگونه که تا حدودی از عنوان آن بر می آید , به معنای سوال وکیل یکی از طرفین دعوی از شاهد طرف دیگر در جلسه دادرسی است و در برابر اصطلاحات (سوال از شاهد شود) و (سوال مجدد از شاهد خود) استفاده می شود.

ادامه مطلب ...

کسب درآمد از شهادت کذب رواج یافته است

نام نویسنده
کسب درآمد از شهادت کذب رواج یافته است

شاهد با شهادت خود می‌تواند سرنوشت نهایی یک پرونده حقوقی و جزایی را تغییر دهد. شاهد وقتی در دادگاه حاضر می‌شود با بیان مشاهدات خود برای قاضی و هرآنچه که چشم‌ها و گوش‌هایش دیده و شنیده به نفع یکی و به زیان دیگری نقش مهمی را در رسیدن صاحب حق به حقوق قانونی‌اش عهده دارد. اما برای اینکه شهادت گواهان، مورد پذیرش قاضی قرار بگیرد آن‌ها باید افراد موجه و قابل اعتمادی باشند.

ادامه مطلب ...

شهادت غیرحضوری نباید مبنای حکم دادگاه قرار گیرد، حتی اگر ثبت رسمی شده باشد

نام نویسنده
شهادت غیرحضوری نباید مبنای حکم دادگاه قرار گیرد، حتی اگر ثبت رسمی شده باشد

یک وکیل دادگستری تاکید کرد: شهادت غیرحضوری نباید مبنای حکم دادگاه قرار گیرد، حتی اگر ثبت رسمی شده باشد

ادامه مطلب ...

یک لایحه گم شد-حمایت از شهود در بایگانی مجلس و قوه قضائیه

نام نویسنده
یک لایحه گم شد-حمایت از شهود در بایگانی مجلس و قوه قضائیه

حدود 7 سال قبل در برنامه چهارم توسعه قوه قضائیه مکلف شد تا لایحه ای با عنوان حمایت از شهود را تدوین کرده و به مجلس تقدیم کند. هر چند این لایحه تا حدودی تدوین شد ولی بعد از رسیدگی در مجلس هفتم یک مرتبه از دستور کار کنار رفت و مسکوت ماند. اما در حال حاضر نه مجلس هشتمی ها و نه مجلس نهمی ها خبری از وضعیت این لایحه مهم ندارند.

ادامه مطلب ...

شهادت در محضر دادگاه را جدی بگیریم

نام نویسنده
شهادت در محضر دادگاه را جدی بگیریم

شهادت کذب از جمله جرایم علیه اجرای عدالت قضایی و از موانع عدالت قضایی می‌باشد. شاهد که به دادگاه مراجعه می‌کند با اداء شهادت کذب نزد مقامات رسمی دادگاه موجبات تضییع حقوق افراد و جامعه را فراهم می‌نماید جدا از اینکه شهادت بنحو کذب از نظر شرعی حرام و اخلاقی مذموم است.

ادامه مطلب ...
مشاهده کلیه مطالب مرتبط
0 دیدگاه

دیدگاه خودتان را ارسال کنید