محمد رضا قندهاری وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری مرکز
رضا خوشیاران وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی قوه قضائیه
عباس بشیری و همکاران وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری مرکز
احسان زررخ وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری کرمانشاه و ایلام
فرانک وکیلی وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری منطقه اصفهان
حسین احمدی وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری مرکز
سید علیرضا حسینی وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی
مسعود ارونقی وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری مرکز - داور مرکز داوری اتاق ایران - کارشناس رسمی دادگستری

جهت مشاوره تلفنی با وکیل با شماره09128304909 در تماس باشید.

تدابیر قانونی برای مبارزه با تصرف عدوانی

ارسالی توسط مریم میراحمدی وکیل پایه یک دادگستری
تدابیر قانونی برای مبارزه با تصرف عدوانی

شاید برای شما هم اتفاق افتاده باشد که کسی مالی را که در آن ذی‌نفع هستید تصرف کرده باشد. به اعتقاد حقوق‌دانان، این جرم از جمله جرایم شایع علیه اموال و مالکیت است و آمار بالای ارتکاب آن در اکثر نقاط کشور گاه از آمار دیگر جرایم مهم علیه اموال پیشی می‌گیرد.

 شاید برای شما هم اتفاق افتاده باشد که کسی مالی را که در آن ذی‌نفع هستید تصرف کرده باشد. به اعتقاد حقوق‌دانان، این جرم از جمله جرایم شایع علیه اموال و مالکیت است و آمار بالای ارتکاب آن در اکثر نقاط کشور گاه از آمار دیگر جرایم مهم علیه اموال پیشی می‌گیرد.

آشنایی با تصرف عدوانی در قانون

قبل از اینکه با جرمی آشنا شوید، باید تعریفی از آن داشته باشید. بنابراین در نخستین قدم خوب است بدانید که تعریف تصرف عدوانی در امور مدنی و کیفری با هم متفاوت است، به این صورت که به تصرف قانونی در سه قانون اشاره شده است. قانون مجازات اسلامی، قانون آیین دادرسی مدنی و قانون مبارزه با تصرف عدوانی مصوب سال 1352، که البته باید توجه داشت عناصری که در قانون آیین دادرسی مدنی و در ماده 158 این قانون آمده است، با مواد 690 و 691 قانون مجازات اسلامی متفاوت هستند و هر کدام از تصرف عدوانی تعریف مختص به خود را دارند. اما اگر بخواهیم تعریف واحدی داشته باشیم، باید بگوییم که تصرف عدوانی عبارت است از تصرف فرد غیر محق بر اموال غیر منقول مالک یا متصرف محق، همچنین می‌توان گفت که تصرف عبارت است از استیلای مادی و عرفی انسان بر مال به قصد استفاده از آن به نفع خود. از آنجا که در دعوای تصرف عدوانی، فرد می‌تواند از طریق حقوقی یا کیفری اقدام کند و در انتخاب آن اختیار دارد، بنابراین فقط نحوه اثبات و اقدامات فرد در هر یک از این قوانین متفاوت است. از این‌رو یادتان باشد اگر دچار چنین مشکلی شدید باید با توجه به ادله اثباتی خود در همان ابتدای کار یکی از این دو راه قانونی را انتخاب کنید تا از اتلاف وقت خود و مراجع قضایی بکاهید و البته به نتیجه مطلوب نیز دست یابید.

عناصر مادی و معنوی جرم تصرف عدوانی

تصرف عدوانی دارای دو عنصر مهم است. عنصر مادی آن تصرفی است که طبق آن آثار مالکیت در ملک قابل لمس و مشاهده باشد؛ مانند دیوار کشی، پی کندن، تجمع مصالح ساخت و ساز و غیره (برای املاک شهری و مسکونی) و شخم زدن، برداشت محصول و آبیاری و غیره (برای املاک خارج از شهر و مزروعی). اما عنصر معنوی آن به تصرفی گفته می‌شود که آثار مالکیت در ملک قابل لمس و مشاهده نباشد، اما اسباب و مدارک حقوقی اقتضای مالکیت او را در آن ملک داشته باشد مانند اینکه ملکی به ارث منتقل شده باشد یا حکم دادگاه مبنی بر تملیک برای آن ملک وجود داشته باشد یا به‌طورمثال اراضی بایری که مالک دارد یا اراضی آییش نیز تصرف معنوی مالکان بر آنها مسلم است. البته انواع دیگری از تصرف نیز وجود دارد از جمله: تصرف اداری تصرف از طرف غیر تصرف استعمالی تصرف انتفاعی تصرف به عنوان مالکیت یا تصرف مالکانه تصرف به عنوان وقف تصرف حقوقی تصرف عدوانی به معنی اخص تصرف عدوانی به معنی اعم تصرف غاصبانه تصرف غصبی تصرف مالی در برابر تصرف غیر مالی تصرف قانونی در برابر تصرف عدوانی و تصرف غیرقانونی تصرف مادی و...

تصرف در قانون آیین دادرسی مدنی

فصل هشتم از آیین دادرسی مدنی، به طور کامل به موضوع تصرف عدوانی (ممانعت از حق و مزاحمت) اشاره کرده است. در ماده 158 این قانون آمده است: «دعوای تصرف عدوانی عبارت است از: ادعای متصرف سابق مبنی بر اینکه دیگری بدون رضایت او مال غیر منقول را از تصرف وی خارج کرده و اعاده تصرف خود را نسبت به آن مال درخواست می‌کند». بنابراین یادتان باشد که در چنین مواردی فقط کسی می‌تواند شکایت کند که بتواند سابقه تصرف خود را اثبات کند. همچنین در صورتی که مالک یا متصرف قانونی با رضایت خویش مال را تحت تصرف دیگری قرار داده باشد، عمل متصرف از شمول عنوان تصرف عدوانی کیفری خارج است و دعوا حقوقی محسوب می‌شود. از آنجا که در مسایل حقوقی نیز مجازاتی در کار نیست، بنابراین نتیجه این دعوا فقط رفع تصرف است. همچنین اگر مال با رضایت متصرف سابق از تصرف او خارج شده و به تصرف دیگری در آمده باشد، سپس متصرف سابق از رضایت خود پشیمان شود، عنوان تصرف عدوانی بر فعل متصرف لاحق صادق نخواهد بود. چنانچه شخصی ملک خود را برای مدتی رها کند، به نحوی که هیچ تصرفی بر آن نداشته باشد و شخص دیگری در این مدت، ملک مورد نظر را تصرف کند تعریف مزبور شامل این مورد نخواهد بود؛ زیرا متصرف فعلی مال را از تصرف متصرف سابق خارج نکرده، بلکه ملکی را که قبلاً از تصرف وی خارج شده بود، تصرف کرده است.

قانونی که هنوز منسوخ نشده است

اگر قصد شکایت از کسی را دارید که تصرف عدوانی کرده است، می‌توانید به ماده 19 قانون «جلوگیری از تصرف عدوانی» مصوب سال 1352 نیز استناد کنید.

هرچند به اعتقاد عده‌ای این قانون منسوخ شده است؛ اما این‌طور نیست و هنوز می‌توان به آن استناد کرد. در ماده 2 این قانون آمده است: «هر گاه کسی مال غیر منقولی را که در تصرف غیر بوده است عدوانا تصرف کرده یا مزاحم استفاده متصرف شده باشد یا از استفاده از حق انتفاع یا ارتفاق دیگری ممانعت کرده باشد و بیش از یک ماه از تاریخ وقوع تصرف یا آغاز مزاحمت یا ممانعت نگذشته باشد، دادستان شهرستان محل وقوع مال یا دادرس دادگاه‌های بخش مستقل و سیار به قائم‌مقامی دادستان در حوزه صلاحیت خود مکلفند به شکایت شاکی رسیدگی و حکم مقتضی صادر نمایند، اگرچه اعمال مذکور به استناد ادعای حقی نسبت به آن مال باشد». در هر حال باید در نظر داشته باشید که تصرف عدوانی فقط در مورد اموال غیر منقول صدق می‌کند و اموال منقول شامل این قانون نمی‌شوند.

چگونگی برخورد با متصرفان عدوانی

اما اگر می‌خواهید راه سوم را انتخاب و با استناد به قانون مجازات اسلامی جرم تصرف عدوانی را پیگیری کنید، بدانید که مطابق قانون مجازات اسلامی مصوب 1375(کتاب تعزیرات)، مالکیت مهم نیست و تصرف مد نظر قرار گرفته است.

طبق این قانون :«ﻫﺮﻛﺲ به وﺳﻴﻠﻪ ﺻﺤﻨﻪ ﺳﺎزی از ﻗﺒﻴﻞ پی کنی، دیوار کشی، ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺣﺪ ﻓﺎﺻﻞ، اﻣﺤﺎی ﻣـﺮز، ﻛـﺮت ﺑﻨـﺪی، ﻧﻬﺮﻛـشی، ﺣﻔﺮﭼﺎه، ﻏﺮس اﺷﺠﺎر و زراﻋﺖ و اﻣﺜﺎل آن به ﺗﻬﻴﻪ آﺛﺎر ﺗﺼﺮف در اراضی ﻣﺰروعی اقدام کرده باشد که این اراضی اﻋﻢ از ﻛﺸﺖ ﺷﺪه ﻳﺎ در آئیش زراﻋـی، ﺟﻨﮕﻠﻬﺎ و ﻣﺮاﺗﻊ ملی ﺷﺪه ﻛﻮﻫﺴﺘﺎن‌ها، ﺑﺎغ‌ها، ﻗﻠﻤﺴﺘﺎن‌ها، ﻣﻨـﺎﺑﻊ آب،ﭼـﺸﻤﻪ ﺳـﺎرﻫﺎ، اﻧﻬـﺎر ﻃﺒﻴﻌـی و ﭘﺎرک‌های ﻣﻠـی، ﺗﺎﺳﻴﺴﺎت ﻛﺸﺎورزی و داﻣﺪاری و داﻣﭙﺮوری و ﻛﺸﺖ و ﺻﻨﻌﺖ و اراضی ﻣﻮات و ﺑﺎﻳﺮ و ﺳﺎﻳﺮ اراضی و اﻣـﻼک ﻣﺘﻌﻠـﻖ ﺑـﻪ دوﻟﺖ ﻳﺎ ﺷﺮکت‌های واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ دوﻟﺖ ﻳﺎ ﺷﻬﺮداری‌ها ﻳﺎ اوﻗﺎف و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ اراضی و اﻣﻼک و ﻣﻮﻗﻮﻓﺎت و ﻣﺤﺒﻮﺳـﺎت و اﺛـﻼث ﺑﺎﻗﻴﻪ ﻛﻪ ﺑﺮای ﻣﺼﺎرف ﻋﺎم اﻟﻤﻨﻔﻌﻪ اﺧﺘﺼﺎص ﻳﺎﻓﺘﻪ ﻳﺎ اﺷﺨﺎص حقیقی ﻳﺎ حقوقی ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺗﺼﺮف ﻳﺎ ذی‌حق معرفیﻛـﺮدن ﺧﻮد ﻳﺎ دﻳﮕﺮی ﻣﺒﺎدرت کند ﻳﺎ ﺑﺪون اﺟﺎزه ﺳﺎزﻣﺎن ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ ﻳﺎ ﻣﺮاﺟﻊ ذﻳﺼﻼح دﻳﮕﺮ ﻣﺒـﺎدرت ﺑـﻪ عملیاتی کند ﻛﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﺗﺨﺮﻳﺐ ﻣﺤﻴﻂ زﻳﺴﺖ و ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃبیعی شود، ﻳﺎ اﻗﺪام ﺑﻪ ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ ﺗﺠﺎوز و ﺗﺼﺮف عدوانی ﻳﺎ اﻳﺠﺎد ﻣﺰاﺣﻤـﺖ ﻳﺎ ﻣﻤﺎﻧﻌﺖ از ﺣﻖ در ﻣﻮارد ﻣﺬﻛﻮر کند ﺑﻪ ﻣﺠﺎزات یک ﻣﺎه ﺗﺎ ﻳﻜﺴﺎل ﺣﺒﺲ ﻣﺤﻜﻮم می‌ﺷﻮد». همچنین در این قانون آمده است که در چنین مواردی، با اثبات تصرف دادﮔﺎه ﻣﻮﻇﻒ اﺳﺖ ﺣﺴﺐ ﻣﻮرد رﻓﻊ ﺗﺼﺮف عدوانی ﻳﺎ رﻓﻊ ﻣﺰاﺣﻤﺖ ﻳﺎ ﻣﻤﺎﻧﻌﺖ از ﺣﻖ ﻳﺎ اﻋﺎده وﺿﻊ ﺑﻪ ﺣﺎﻟﺖ ﺳﺎﺑﻖ کند. البته باید به خاطر داشته باشید که اماره تصرف بسیار مهم است.

اماره یعنی هر چیزی که جنبه کاشفیت و حکایت از چیز دیگری را داشته باشد، مانند تصرف که درظاهر حکایت از مالکیت در شی مورد تصرف دارد. بنابراین در تصرف عدوانی مراجع قضایی و حقوقدانان توجه بیشتری به اماره تصرف دارند.

چند توصیه‌

پیشنهاد این حقوقدان برای جلوگیری از تصرف عدوانی این است که جامعه حقوقی به اماره تصرف بها دهد و نباید تصور کند که همیشه همه چیز قانونی است و افراد همه معاملات خود را به صورت قانونمند انجام می‌دهند.

اما جامعه غیر حقوقی نیز باید توجه داشته باشند که بر اساس قانون به محض اینکه تصرفی صورت گرفت، ظرف کمتر از یک ماه به مرجع صالح قضایی مراجعه و اقامه دعوا یا شکایت کنند.

همچنین باید در نظر داشت که بسیاری از تصرفات به دلیل ناآگاهی و بی اطلاعی متصرفان از حدود ملک است. بنابراین باید افراد با هماهنگی اداره ثبت در اسرع وقت نسبت به ثبت ملک و تعیین حدود آن اقدام کنند تا دیگران مطلع شوند که صاحب ملک کیست و از تصرفات جلوگیری شود.

منبع : روزنامه حمایت

برچسب ها:
مطالب مرتبط

Vpn غیرقانونی است، حتی اگر مخابرات بفروشد

نام نویسنده
Vpn غیرقانونی است، حتی اگر مخابرات بفروشد

این قاضی دادگستری خاطر نشان کرد: به این ترتیب قانونی هست که فعلا «ابزار کار» قرار گرفته است و در محاکم به آن استناد می‌شود. ولی به‌هر حال این قانون به‌عنوان شروع کار ما بوده است. مراحل زیادی را باید طی کند تا آنچه را که مورد نظر ما هست، اتفاق بیفتد. در حال حاضر، این قانون ابزار کار ما‌ست در محاکم.

ادامه مطلب ...

در گفت و گو با کارشناسان حقوقی بررسی شد؛ حدود و ثغور قانونی فیلترینگ

نام نویسنده
در گفت و گو با کارشناسان حقوقی بررسی شد؛ حدود و ثغور قانونی فیلترینگ

بند «ج» ماده 25 قانون جرایم رایانه ای، انتشار فیلترشکن ها و آموزش روش‌های عبور از سامانه های فیلترینگ را جرم می خواند، روشی که این روزها برخی برای استفاده از شبکه های اجتماعی مجازی به آن متوسل شده اند.

ادامه مطلب ...

فیلترینگ از سوی کدام نهاد اجرا می شود

نام نویسنده
فیلترینگ از سوی کدام نهاد اجرا می شود

یک کارشناس فضای مجازی در خصوص نهادهایی که فیلتریگ را اعمال می‌کنند، گفت: نه تنها وزیر ارتباطات بلکه شخص رئیس جمهور نیز بر اساس قانون، راسا اختیارِ اخذ تصمیم در ارتباط با مصادیق فیلترینگ را ندارد.

ادامه مطلب ...

فیسبوک زمانی رفع فیلتر خواهد شد که... خوب و بدش را جدا کنیم!

نام نویسنده
فیسبوک زمانی رفع فیلتر خواهد شد که... خوب و بدش را جدا کنیم!

هرچند مدت زمان زیادی از فیلتر شدن نخستین شبکه اجتماعی و یکی از پربازدیدترین سایت‌های جهان در کشورمان می‌گذرد اما به جرات می‌توان ادعا کرد که هرگز این شبکه و عضویت در آن به اندازه هفته‌ها و روزهای اخیر مورد مناقشه قرار نگرفته و این همه اظهار نظر عجیب و غریب و گاه سوال برانگیز پیرامون آن مطرح نشده بود.

ادامه مطلب ...

واکنش دبیر کارگروه تعیین مصادیق محتوای مجرمانه به احتمال رفع فیلتر فیسبوک

نام نویسنده
واکنش دبیر کارگروه تعیین مصادیق محتوای مجرمانه به احتمال رفع فیلتر فیسبوک

پس از رفع فیلتر فیسبوک برای ساعاتی در هفته گذشته و فیلتر شدن مجدد آن، دبیر کارگروه تعیین مصادیق محتوای مجرمانه می‌گوید این کارگروه برنامه‌ای برای رفع فیلتر این شبکه اجتماعی ندارد.

ادامه مطلب ...

وزیر ارتباطات: بنانبود فیس بوک رفع فیلتر شود

نام نویسنده
وزیر ارتباطات: بنانبود فیس بوک رفع فیلتر شود

محمود واعظی در پاسخ به سوال ایسنا مبنی بر رفع اینکه موضوع بررسی فیلتر سایت‌هایی نظیر فیس بوک و تویئتر به کجا رسید اظهار کرد:‌ قرار نیست که این سایت‌های رفع فیلتر شوند و تحت همان شرایطی که بوده‌اند خواهند ماند.

ادامه مطلب ...

نجفی توانا: قانونگذار استفاده از فیلتر شکن را قابل کیفر می داند

نام نویسنده
نجفی توانا: قانونگذار استفاده از فیلتر شکن را قابل کیفر می داند

یک استاد دانشگاه با بیان اینکه با تصویب قانون جرایم رایانه‌ای در سال 1388، دسترسی به برخی سایت‌ها و شبکه‌های اجتماعی جرم تلقی شد، گفت: ممنوعیت ورود افراد به این نوع سایت‌ها و شبکه‌ها حاکمیت را به آن اهدافی که ترسیم کرده است نمی‌رساند و با ممنوع کردن اطلاعات یا استفاده از ابزاری برای جلوگیری از ورود به این سامانه‌ها دردی از مشکلات فرهنگی کشور درمان نخواهد شد.

ادامه مطلب ...

کشاورز: جرم بودن استفاده فیلتر شکن در قانون مطرح نیست

نام نویسنده
کشاورز: جرم بودن استفاده فیلتر شکن در قانون مطرح نیست

رییس اتحادیه سراسری کانون‌های وکلای دادگستری ایران (اسکودا)، اظهار کرد: در قانون به طور مشخص مطرح نشده که استفاده از فیلترشکن جرم است و کاربرانی که از سایت‌های فیلتر شده استفاده می‌کنند مجرم نیستند.

ادامه مطلب ...

جرم انگاری دور زدن فیلترینگ

نام نویسنده
جرم انگاری دور زدن فیلترینگ

هر گونه استفاده غیرمجاز از رایانه‌ها و فناوری رایانه‌ای نوعی جرم رایانه‌ای به شمار می‌رود. تاکنون استفاده از رایانه برای از بین بردن، خراب کردن و دزدی اطلاعات جرم انگاری شده است همچنین کارهایی از قبیل کلاه‌برداری‌های الکترونیک، سوء استفاده از تجهیزات، جا زدن خود به جای کس دیگر و اخلال در سیستم‌ها از جمله جرم‌های رایانه معمول به حساب می‌آید.

ادامه مطلب ...

قانون جرائم رایانه ای متضمن تعیین مجازات برای استفاده کنندگان از فیلتر شکن ها نیست

نام نویسنده
قانون جرائم رایانه ای متضمن تعیین مجازات برای استفاده کنندگان از فیلتر شکن ها نیست

یک وکیل دادگستری گفت: مواد 21 و 22 و 25 قانون جرائم رایانه‌ای متضمن هیچ‌گونه تعقیب یا تعیین مجازات برای استفاده‌کنندگان از فیلترشکن‌ها نیست

ادامه مطلب ...
مشاهده کلیه مطالب مرتبط
0 دیدگاه

دیدگاه خودتان را ارسال کنید