دکتر فرود امیری وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری مرکز و عضو هیات علمی دانشگاه، قبول وکالت در کلیه دعاوی حقوقی اعم از (خانواده،تجاری،ثبتی،ملکی،چک،...) و کیفری
سیدجلال میرکاظمی وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی پذیرش کلیه دعاوی  حقوقی ، کیفری ، خانواده دیوان عدالت اداری دادگاه انقلاب و دادگاه نظامی
دکتر سهیل طاهری وکیل پایه یک دادگستری عضو کانون وکلای دادگستری مرکز  و استاد دانشگاه
مهدیه کتابی وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری
حسین احمدی وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری مرکز
احسان عابدین وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری مرکز
علی جاوید وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری آذربایجان شرقی و عضو هیئت علمی دانشگاه
مرتضی دستوری وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری و کارشناس ارشد حقوق تجارت بین الملل

جهت مشاوره تلفنی با وکیل با شماره09128304909 در تماس باشید.

نقد حقوقی توافق ژنو

ارسالی توسط محمد فلاح ارزفونی وکیل پایه یک دادگستری
نقد حقوقی توافق ژنو

روزنامه شرق در شماره روز دوشنبه خود یادداشتی از ˈ محمد حبیبی مجنده ˈ استادیار گروه حقوق دانشگاه مفید را منتشر کرده که او در اجابت از درخواست رییس جمهوری مفادی از معاهده ان پی تی را از منظر حقوقی نقد کرده است.

این استاد دانشگاه (محمد حبیبی مجنده) نوشت: جناب آقای دکتر روحانی رییس جمهور محترم 23بهمن از حقوقدانان درخواست کردند به تحلیل حقوقی توافق ژنو بپردازند. مسایل حقوقی چندی درباره این توافقنامه وجود دارد که نگارنده به یکی از مهمترین آنها می پردازد و امیدوار است در فرصت های دیگر مجال پرداختن به برخی دیگر از پرسش ها فراهم آید. یکی از ایراداتی که منتقدان سند «طرح اقدام مشترک» (معروف به توافقنامه ژنو) برجسته می کنند نبود عباراتی صریح مبنی بر شناسایی حق غنی سازی ایران در این سند است. برخی از این منتقدان گفته اند «طبق ان پی تی حق غنی سازی برای اعضای این معاهده به صورت نامحدود به رسمیت شناخته شده است» و «مهم ترین قسمت ان پی تی به رسمیت شناختن حق غنی سازی به طور نامحدود است.» («نقد و بررسی توافق ژنو: از رویا تا واقعیت»، دفتر مطالعات گفتمان انقلاب اسلامی، کارگروه گفتمان استکبارستیزی، ص 25). از آنجا که این تلقی از حق غنی سازی مبنای ارزیابی توافقنامه ژنو قرار گرفته، لازم است وضعیت این حق در معاهده منع گسترش سلاح هسته ای (ان پی تی) روشن شود. به باور نگارنده این سطور، برخلاف آنچه عموما گفته می شود حق غنی سازی اورانیوم در معاهده ان پی تی در بهترین حالت با اما و اگرهای زیادی روبه رو است. بند یک ماده 4 معاهده ان پی تی چنین می گوید: «هیچ یک از مقررات این معاهده نباید به گونه ای تفسیر شود که حق سلب ناشدنی همه طرف های معاهده در توسعه تحقیق، تولید و استفاده از انرژی هسته ای برای مقاصد صلح آمیز بدون تبعیض و مطابق مواد یک و 2 این معاهده را متاثر سازد.» در تفسیر این بند از معاهده ان پی تی نکته های زیر گفتنی است:

1. بند یک ماده 4 معاهده ان پی تی شیوه تفسیر مقررات معاهده را بیان می کند و مقرر می دارد که «هیچ یک از مقررات معاهده نباید به گونه ای تفسیر شود» که حق کشورهای عضو را برای «توسعه تحقیق، تولید و استفاده از انرژی هسته ای» متاثر سازد. با اینکه هیچ یک از دو واژه «غنی سازی» و «اورانیوم» در این بند وجود ندارد و گفته نشده است کشورهای عضو حق دارند «غنی سازی اورانیوم» انجام دهند، می توان گفت چنین حقی به طور ضمنی شناخته شده است.

چون غنی سازی اورانیوم یکی از شیوه های کنونی و رایج (ولی نه شیوه منحصر) «تولید» انرژی هسته ای است که در این بند به عنوان حق شناخته شده است.

2. حق مورد نظر بند یک ماده 4 ان پی تی، «سلب ناشدنی» توصیف شده است. این وصف را می توان به شکل های گوناگون تفسیر کرد. آنچه روشن می نماید این است که «سلب ناشدنی» بودن با «مطلق» یا «نامحدود»بودن یا حتی با «تعلیق ناپذیر» تفاوت دارد. ممکن است یک حق با حدود و ثغور یا محدودیت ها و شرایطی اعمال شود و حتی برای مدتی به حال تعلیق درآید. سلب یک حق زمانی است که دارنده حق به طور کامل و برای همیشه از آن محروم شود. کمتر حقی، چه برای اشخاص و چه برای دولت ها، وجود دارد که تابع محدودیت ها و شرایطی نباشد.

3. حق کشورهای عضو به تحقیق، تولید و استفاده از انرژی هسته ای به اهداف و «مقاصد صلح آمیز» مقید شده است. بنابراین، حق مطلق تحقیق، تولید و استفاده از انرژی هسته ای مورد شناسایی قرار نگرفته است. درباره قید «مقاصد صلح آمیز» پرسش های زیادی وجود دارد که پاسخ به همه آنها آسان نیست. مقاصد صلح آمیز کشورها چگونه احراز می شود؟ آیا اصل بر این است که کشورها مقاصد صلح آمیز دارند مگر خلاف آن ثابت شود یا برعکس؟ آیا ملاک ارزیابی صلح آمیزبودن مقاصد کشورها اظهارات خود آنان (معیار شخصی) است یا اعمال و رفتار آنان و اوضاع و احوال واقعی (معیار عینی) هم در این زمینه دخیل است؟ آیا مقاصد کشورها با توجه به نیاز آنان سنجیده می شود؟ اگر چنین است، آیا ملاک نیازهای فوری، میان مدت یا درازمدت کشورهاست؟ چه مرجعی و با چه ضوابطی درباره مقاصد کشورها قضاوت می کند؟ نقش آژانس بین المللی انرژی اتمی به عنوان مرجع نظارت بر اجرای معاهده ان پی تی در تشخیص صلح آمیزبودن مقاصد کشورهای عضو چیست و یافته های آن چه جایگاهی دارد؟ آیا شورای امنیت می تواند دراین باره نظر دهد؟ سایر کشورهای عضو معاهده ان پی تی چطور؟ و...

4. در بند یک ماده 4 معاهده ان پی تی گفته شده است کشورهای عضو «بدون تبعیض» از حق تحقیق، تولید و استفاده از انرژی هسته ای برای مقاصد صلح آمیز برخوردارند. هرچند درباره معنای «تبعیض» اختلاف نظر وجود دارد می توان گفت منظور از آن «رفتار نابرابر در شرایط برابر» است. روشن است که معاهده ان پی تی همه کشورهای عضو را «در شرایط برابر» قرار نمی دهد و در مواد یک و 2 با کشورهای دارنده سلاح هسته ای و کشورهای فاقد سلاح هسته ای «رفتار نابرابر» دارد.

5. برابر بند یک ماده 4 ان پی تی، حق کشورهای عضو به مطابقت با مواد یک و 2 مقید شده است. ماده یک درباره تعهدات کشورهای عضو دارنده سلاح هسته ای و ماده 2 درباره تعهدات کشورهای عضو فاقد سلاح هسته ای است. کشورهای دارنده سلاح هسته ای متعهد شده اند از «انتقال» سلاح و ادوات انفجاری هسته ای به دیگران و «یاری، تشویق و ترغیب» آنان به «ساخت یا دستیابی» به سلاح و ادوات انفجاری هسته ای خودداری کنند. کشورهای فاقد سلاح هسته ای متعهد شده اند از «قبول» انتقال یا «دریافت» سلاح یا ادوات انفجاری هسته ای و از «ساخت»، «تلاش برای دستیابی»، «جست وجوی کمک برای ساخت» یا «دریافت چنین کمکی» خودداری کنند. روشن است که «ساخت» یا «تلاش برای دستیابی» به سلاح یا ادوات انفجاری هسته ای تاب تفسیرهای گوناگون را دارد؛ مثلا، آیا منظور از «ساخت»، مرحله نهایی فرآیند ساخت و تولید بالفعل سلاح هسته ای است (تفسیر مضیق) یا کل فرآیند ساخت یا بخش ها و مراحل نزدیک به تولید بالفعل را هم دربرمی گیرد (تفسیر موسع)؟ اما چنان که در نکته یک گفتیم، تفسیری از مقررات معاهده که حق مندرج در بند یک ماده 4 را با حدود و ثغور آن متاثر سازد، پذیرفتنی نیست.

6. بنابراین، حق غنی سازی اورانیوم به عنوان لازمه حق تحقیق، تولید و استفاده از انرژی هسته ای حقی است که از نظر مقاصد و اهداف، به صلح آمیزبودن محدود شده و اجرای آن باید مطابق تعهدات کشورهای عضو صورت پذیرد. به بیان دیگر، داشتن مقاصد صلح آمیز و رعایت تعهدات، حدود و ثغور «حق سلب ناشدنی» غنی سازی اورانیوم است.

7. در پایان باید متذکر شد که در مقدمه قطعنامه چهارم فوریه 2006 شورای حکام آژانس که پرونده فعالیت هسته ای ایران را به شورای امنیت سازمان ملل فرستاد به مفاد بند یک ماده 4 معاهده ان پی تی تصریح شده است و در مقدمه همه قطعنامه های شورای امنیت که تحریم های اقتصادی علیه ایران وضع می کند و دستور تعلیق تمامی فعالیت های هسته ای و بازفراوری را می دهد نیز به حق کشورهای عضو معاهده برای توسعه تحقیق، تولید و استفاده از انرژی هسته ای اذعان شده است. روشن است که شناسایی یک حق هرچند درست و بجاست ولی مهم تر از آن، احترام به آن حق است

منبع : روزنامه شرق

مطالب مرتبط

استقلال حرفه وکالت از دیدگاه استانداردهای جهانی

نام نویسنده
استقلال حرفه وکالت از دیدگاه استانداردهای جهانی

دکتر مجید پوراستاد در کشور ما استقلال کانون وکلا بیشتر به معنای عدم وابستگی به قوه قضاییه و یا قوه مجریه تعبیر و کمتر از استقلال آن از قوه قانون گذاری نام برده می شود. بر اساس استانداردهای جهانی حرفه وکالت باید «خودگردان» باشد و خودگردانی بدان معناست که در تدوین قوانین مربوط به خود، ابتکار عمل را در دست داشته باشد و یا حداقل در تنظیم مقررات حرفه ای خود نقش اساسی ایفا می کند.

ادامه مطلب ...

آیت الله لاریجانی: دو لایحه مهم قضاپی سریعتر تصویب شود-لایحه اصلاح قانون محکومیت های مالی و لایحه وکالت

نام نویسنده
آیت الله لاریجانی: دو لایحه مهم قضاپی سریعتر تصویب شود-لایحه اصلاح قانون محکومیت های مالی و لایحه وکالت

رئیس قوه قضاییه با تاکید بر ضرورت توجه نمایندگان مجلس شورای اسلامی به لوایح حقوقی و قضایی، تصویب هرچه سریع‌تر این لوایح از جمله لایحه اصلاح قانون محکومیت‌های مالی و لایحه قانون وکالت را موجب کمک به دستگاه قضایی و رفع مشکلات مردم دانست. رئیس دستگاه قضا از نمایندگان مجلس خواست لایحه اصلاح قانون محکومیت‌های مالی و لایحه قانون وکالت هرچه سریعتر در مجلس بررسی و تصویب شود.

ادامه مطلب ...

کنگره ملی وکلا: دومین اجلاس

نام نویسنده
کنگره ملی وکلا: دومین اجلاس

شاید قید دومین در بادی امر این مهم را به ذهن متبادر سازد که کاستی های نخستین اجلاس می بایست رفع گردیده و نوآوری های بسیاری نیز علی القاعده در آن مطرح شده باشد و حال آنکه...

ادامه مطلب ...

متن پیشنهادی قانون جامع وکالت-اتحادیه سراسری کانونهای وکلای دادگستری ایران-اسکودا

نام نویسنده
متن پیشنهادی قانون جامع وکالت-اتحادیه سراسری کانونهای وکلای دادگستری ایران-اسکودا

متن پیشنهادی قانون جامع وکالت-اتحادیه سراسری کانونهای وکلای دادگستری ایران-اسکودا

ادامه مطلب ...

استقلال کانون وکلای دادگستری 60 ساله شد

نام نویسنده
استقلال کانون وکلای دادگستری 60 ساله شد

وکالت به معنای امروزی آن از حدود سال 1294 شمسی در ایران مطرح شد اما با توجه به تحولات زمانی به ویژه بعد از پایان جنگ دوم جهانی و ایجاد فرصت برای طرح افکار و عقاید جدید، در ایران نیز این مطلب مطرح شد که وکیل باید استقلال داشته و به یک کانون وکلای مستقل وابسته باشد.

ادامه مطلب ...

دعوت وکلا به مقاومت در برابر هجمه‌های وارده به استقلال وکیل و کانون وکلادر مراسم گرامیداشت سالروز وکیل مدافع

نام نویسنده
دعوت وکلا به مقاومت در برابر هجمه‌های وارده به استقلال وکیل و کانون وکلادر مراسم گرامیداشت سالروز وکیل مدافع

مراسم گرامیداشت شصت و یکمین سالروز استقلال کانون وکلای دادگستری و فرا رسیدن هفتم اسفند - روز وکیل مدافع - عصر روز یک‌شنبه در آمفی تئاتر وزارت کشور برگزار شد و طی آن سخنرانان از جامعه‌ی وکالت خواستند در برابر هجمه‌های اخیر به کانون‌های وکلا مقاومت کنند.

ادامه مطلب ...

تصویب 20 ماده لایحه جامع وکالت رسمی در کمیسیون اصلی هیات دولت

نام نویسنده
تصویب 20 ماده لایحه جامع وکالت رسمی در کمیسیون اصلی هیات دولت

عضو کمیسیون فرعی بررسی لایحه وکالت رسمی تاکید کرد که در حدود 5 جلسه دیگر بررسی لایحه جامع وکالت در کمیسیون فرعی هیات دولت به پایان می رسد.

ادامه مطلب ...

یکی از پایه‌ای‌ترین تضمینات دفاع، وجود وکیل مدافع مستقل است

نام نویسنده
یکی از پایه‌ای‌ترین تضمینات دفاع، وجود وکیل مدافع مستقل است

رییس اتحادیه سراسری کانون‌های وکلای دادگستری ایران: یکی از پایه‌ای‌ترین تضمینات دفاع، وجود وکیل مدافع مستقل است

ادامه مطلب ...

برخوردها با وکیل، مناسب نظام عدالت قضایی نیست

نام نویسنده
برخوردها با وکیل، مناسب نظام عدالت قضایی نیست

وکیل باید بداند قبل از دفاع حین دفاع و بعد از آن از امنیت کافی برخوردار است. وکیل حتی اگر در مقابل این قوه از کسی دفاع کند باید بداند تبعاتی متوجه او نیست.

ادامه مطلب ...

رنج‌های وکیل مدافع

نام نویسنده
رنج‌های وکیل مدافع

رنج‌هایی وکیل مدافع دادگستری زمانی می‌تواند پایان یابد که از یک سو قانون به طور کامل سرلوحه رفتار و کردار و عمل همه شهروندان و حاکمان و دولتمردان قرار گیرد و از سوی دیگر شهروندان و حاکمان انتخاب وکیل را برای خود به عنوان یک سرمایه بنگرند نه به عنوان رنج‌هایی وکیل مدافع دادگستری زمانی می‌تواند پایان یابد که از یک سو قانون به طور کامل سرلوحه رفتار و کردار و عمل همه شهروندان و حاکمان و دولتمردان قرار گیرد و از سوی دیگر شهروندان و حاکمان انتخاب وکیل را برای خود به عنوان یک سرمایه بنگرند نه به عنوان هزینه.هزینه.

ادامه مطلب ...
مشاهده کلیه مطالب مرتبط
0 دیدگاه

دیدگاه خودتان را ارسال کنید