عزت الله خورشیدی وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری لرستان
سرور ثانی نژاد وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری مرکز
دکتر ابوالفضل احمدزاده ،دکتری فقه و حقوق اسلامی ،پژوهشگر فقه اسلامی
عباس عباسی کشکولی وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری
اسدعلی امرایی وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای مرکز
سید علیرضا حسینی وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی
محمد رضا قندهاری وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری مرکز
حسین احمدی وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری مرکز

جهت مشاوره تلفنی با وکیل با شماره09128304909 در تماس باشید.

بیمه تکافل چیست؟

ارسالی توسط محمد فلاح ارزفونی وکیل پایه یک دادگستری
بیمه تکافل چیست؟

هم‌چنین در پایان سال مالی اگر مازادی ناشی از فعالیت‌های تکافلی باقی‌مانده باشد، در میان اعضاء تقسیم می‌شود.

«تکافل» نه یک رشته‌ بیمه‌ای، بلکه یک نظام بیمه اسلامی است و در عمل به عنوان روشی مبتنی بر ضمانت مشترک اعضای یک گروه در برابر ضرر و زیان‌های احتمالی وارد بر هر یک از آنها مطرح می‌شود.

چندین سال است که بحث ارائه‌ی بیمه تکافل در صنعت بیمه کشورمان مطرح شده اما تاکنون به اجرا نرسیده است. این در حالی است که در دیگر کشور‌های اسلامی سال‌هاست که بیمه تکافل اجرایی می‌شود.

اخیرا بیمه آرمان در حال انجام مراحل لازم برای دریافت مجوز صدور این بیمه‌نامه از سوی بیمه مرکزی برآمده است تا آن را در کشور اجرایی کند، اما بیمه تکافل چیست و چه مزیت‌هایی دارد.

مینا سیاح‌گیلانی _ کارشناس بیمه آرمان _ در مقاله‌ای چنین عنوان کرده است که:

واژه تکافل از قرآن و سنت (از واژه عربی کفالت) گرفته شده که به معنای ضمانت مشترک و هدف آن مشارکت و یاری دو جانبه میان اعضای گروه مشخصی است. در عمل، تکافل به عنوان روشی مبتنی بر ضمانت مشترک اعضاء یک گروه در برابر ضرر‌وزیان‌های احتمالی وارد بر هر یک از آنها مطرح می‌شود.
صدور

اعضای این گروه در صورتی که برای فردی مشکل و یا حادثه‌ای رخ دهد، بر ضمانت و وثیقه مشترک اتفاق نظر داشته و مجموع منابع جمع‌ شده را برای جبران خسارت به فرد ضرر دیده می‌پردازد. تمامی اعضای گروه تلاش می‌کنند تا فرد نیازمند را حمایت کنند. در این وضعیت ریسک ناشی از سرمایه‌گذاری وجوه تنها متوجه شرکت تکافل نبوده و خلاف بیمه‌های تجاری معمول، همه اعضاء به اندازه سهم خود از سود و زیان فعالیت‌ها متاثر خواهند شد.

هم‌چنین در پایان سال مالی اگر مازادی ناشی از فعالیت‌های تکافلی باقی‌مانده باشد، در میان اعضاء تقسیم می‌شود.

صنعت تکافل یا بیمه اسلامی ویژگی‌هایی دارد که این صنعت را از صنعت بیمه‌های بازرگانی، رایج متمایز می‌کند. برای مثال عملیات تکافل در مقایسه با عملیات بیمه‌های بازرگانی رایج از شفافیت مالی برخوردار بوده و هم‌چنین برخلاف بیمه‌های رایج، تکافل شوندگان در مازاد پذیره‌نویسی و سود سرمایه‌گذاری‌ تکافل نیز سهیم هستند. بنابراین مطالعه‌ی الگوهای تکافل و بررسی شرعی‌بودن فعالیت‌های آن به منظور به‌کارگیری الگوهای تکافل برای تحت پوشش قرار دادن شرکت‌ها و افراد جامعه به عنوان جایگزین بیمه رایج با توجه به ویژگی‌های منحصربه فرد آن می‌تواند به شکوفا‌شدن اقتصاد منجر شود.

ویژگی‌های تکافل در مقایسه با بیمه‌های بازرگانی رایج

بیمه‌های بازرگانی رایج و تکافل از نظر ماهیت کسب‌وکار، ماهیت قرار‌داد، منابع قوانین و مقررات و مبتنی بودن بر اصل تعاون با یکدیگر تفاوت دارند.

در ماهیت کسب‌و‌کار بیمه‌های رایج مبتنی بر انگیزه‌ی کسب سود هستند و به سهامداران و مالکان این شرکت‌ها کمک می‌کند تا بازده خود را به حداکثر برساند، اما تکافل مبتنی بر انگیزه‌ی حمایت و تامین رفاه اجتماعی تکافل‌شونده و خانواده اوست.

در ماهیت قرار‌داد نیز بیمه‌های بازرگانی رایج مشتریان همان خریداران بیمه‌نامه‌ها هستند که به شرکت بیمه برای پوشش مخاطره‌های احتمالی خود خانواده و غیره حق بیمه پرداخت می‌کند. در حقیقت یک قرارداد بیع است که بیمه‌گر در برابر پوشش ریسک بیمه‌گزار از او پول دریافت می‌کند، اما تکافل یک قرار‌داد میان تمام تکافل‌شوندگان برای تقسیم مخاطرات خود است.

هم‌چنین قوانین و مقررات بیمه‌های رایج در نتیجه تجربه‌های کسب و کار، تفکر‌های بشری، ادبیات قضایی، پایگاه‌ها و فرهنگ آن کشور است. مقررات تکافل مبتنی بر اصول اسلامی «قرآن و سنت»، نظرات و فتوای شرعی علما و کمیته‌های فقهی موجود در این شرکت‌هاست. مراجع قانونی می‌توانند مواردی را از شرکت‌های بیمه رایج گرفته و به تعدیل و اصلاح آنها برای سیستم تکافل به کار گیرند.

استوار بودن بر اصل تعاون از دیگر مزیت‌های تکافل است که اعضاء همزمان بیمه‌گذار و بیمه‌گر هستند، یعنی در تمام خسارت‌ها شریک می‌شوند و در انتقال مخاطره نیز مشارکت دارند.

براساس این مقاله، شرکت‌های بیمه تکافلی در کشور‌های مسلمان‌نشین رشد قابل توجهی در جذب مشتری و تولید حق بیمه داشته‌اند. اولین شرکت بیمه اسلامی در کشور سودان مجوز فعالیت خود را در سال ۱۹۷۹ دریافت کرد که از آن می‌توان به عنوان نخستین شرکت بیمه تکافل یاد کرد.

پس از آن شرکت‌های بیمه تکافل در کشور‌های مسلمان‌نشین مالزی و هند و هم‌چنین کشور‌های حاشیه خلیج‌فارس تاسیس شده‌اند. در این میان کشور مالزی توسعه‌یافته‌ترین بازار تکافل با چارچوب مقرراتی پیشرفته است که باعث رشد آن شده و به عنوان قطب فعالیت‌های اقتصادی در مالیه اسلامی عمل می‌کند.

بنابراین بیمه‌های تکافل سابقه‌های طولانی در کشورهای اسلامی داشته به‌طوری که به دنبال گسترش مبادلات تجاری بین بازرگانان مسلمان، عرب و کشور‌های هند، مالزی و سایر کشور‌های آسیایی، بازرگانان برای جبران خسارت وارده به کالاهای خود صندوقی را تشکیل دادند.

در مجموع بیمه‌های تکافل با همان اهداف شرکت بیمه تشکیل شده که هدف اصلی آن پوشش خسارت‌های احتمالی در زندگی برای رسیدن به این هدف از عقود معین مانند مضاربه، هبه، قرض و وکالت بهره برده شده بنابراین گرچه کلیت تکافل با توجه به اهداف خاصی که دارد در چارچوب یکی از عقود معین به تنهایی قرار نمی‌گیرد ولی برای رسیدن به اهداف تامین از مجموعه‌ای از این عقود بهره‌برداری شده است.

بنابراین متعاقدات در این قرار‌داد باید شرایط عمومی قرار‌داد‌ها را دارا بوده و قرارداد از شرایط عقود معین مورد استفاده در آن برخوردار باشد که به نظر می‌رسد تکافل علاوه بر این‌که اهداف شرکت‌های بیمه را تامین می‌کند، با توجه به بهره‌مندی تکافل‌شوندگان در مازاد حاصله، با مبانی اسلام و عدالت سازگارتر است.


برچسب ها:
مطالب مرتبط

اهدا کنندگان عضو از سربازی معاف می شوند

نام نویسنده
اهدا کنندگان عضو از سربازی معاف می شوند

جانشین اداره منابع انسانی ستادکل نیروهای مسلح از معافیت سربازان اهداکننده عضو از انجام خدمت سربازی خبرداد.

ادامه مطلب ...

مشمولان دو تابعیتی، معاف یا اعزام؟

نام نویسنده
مشمولان دو تابعیتی، معاف یا اعزام؟

سردار موسی کمالی در رابطه با نحوه خدمت سربازی مشمولان دو تابعیتی، گفت: این افراد اگر در گذشته در کشور دیگر به سربازی رفته یا معاف شده‌اند، همان قبول است و نیازی به سربازی رفتن در ایران وجود ندارد.

ادامه مطلب ...

پاسخ به تمام سوالات پیرامون مدت سربازی

نام نویسنده
پاسخ به تمام سوالات پیرامون مدت سربازی

تصویب و اجرای قانون جدید خدمت وظیفه‌عمومی، کسر خدمت‌ها و معافیت‌هایی که به مشمولان تعلق می‌گرفت، به طور کامل حذف یا دستخوش تغییرات عمده‌ای شد که همین موضوع با انتقادات برخی از مشمولان همراه بود و این افراد بر این باور بودند که نباید مدت خدمت افراد با تحصیلات مختلف یکسان باشد و مواردی نظیر آن.

ادامه مطلب ...

خبرهای خوش برای سربازان فراری

نام نویسنده
خبرهای خوش برای سربازان فراری

جانشین اداره منابع انسانی ستاد کل نیروهای مسلح از بخشش مجازات‌های مربوط به فرار از خدمت سربازان تا پایان سال 86 خبر داد و گفت: علاوه بر این بخشش، تسهیلات ویژه‌ای نیز برای این دسته از افراد در نظر گرفته شده است.

ادامه مطلب ...

لازم الاجرا بودن مصوبه جدید کسر خدمت ها

نام نویسنده
لازم الاجرا بودن مصوبه جدید کسر خدمت ها

جانشین اداره منابع انسانی ستادکل نیروهای مسلح گفت: مصوبه کسرخدمت‌های مربوط به ایثارگری والدین برای متولدان تا پایان سال 72 و قبل از آن لازم‌الاجراست و در صورت عدم اجرای آن، با متخلفان برخورد می‌شود.

ادامه مطلب ...

مدارک مورد نیاز اخذ مجوز خروج از کشور ها برای مشمولان

نام نویسنده
مدارک مورد نیاز اخذ مجوز خروج از کشور ها برای مشمولان

خروج از کشور برای مشمولان تابع شرایط خاصی است و نیاز به ارائه مدارک مورد نیاز دارد. سازمان وظیفه عمومی ناجا طی اطلاعیه‌ای مدارک مورد نیاز جهت انواع خروج از کشور مشمولان را اعلام کرد.

ادامه مطلب ...

شرایط معافیت تحصیلی مشمولان نظام وظیفه اعلام شد

نام نویسنده
شرایط معافیت تحصیلی مشمولان نظام وظیفه اعلام شد

با تصویب هیئت وزیران، آیین نامه اجرایی معافیت تحصیلی مشمولان نظام وظیفه عمومی برای اجرا ابلاغ شد.

ادامه مطلب ...

کسری خدمت سربازی حذف و سربازی 24 ماه میشود

نام نویسنده
کسری خدمت سربازی حذف و سربازی 24 ماه میشود

جانشین اداره منابع انسانی ستاد کل نیروهای مسلح با اعلام اینکه به علت کاهش موالید، تامین سربازان با مشکل مواجه شده است از احتمال حذف تمام یا بخشی از کسر خدمت‌ها و افزایش مدت خدمت سربازی به 24 ماه از سال 93 خبر داد.

ادامه مطلب ...

مدت خدمت سربازی تا پایان امسال اعلام خواهد شد

نام نویسنده
مدت خدمت سربازی تا پایان امسال اعلام خواهد شد

جانشین منابع انسانی ستاد کل نیروهای مسلح، در خصوص افزایش مدت خدمت سربازی، کاهش برخی از کسرخدمت‌ها و استحقاق سبد کالای دولت به سربازان متأهل خبر داد.

ادامه مطلب ...

مدت خدمت سربازی بیشتر از دوسال می شود

نام نویسنده
مدت خدمت سربازی بیشتر از دوسال می شود

معاون وظیفه عمومی فرماندهی انتظامی کردستان از تمدید مهلت تعویض کارت‌های پایان خدمت تا پایان خردادماه 93 خبر داد. مراد ملایی ظهر امروز در جمع خبرنگاران اظهار کرد: مهلت تمدید کارت کسانی که از سال 60 به بعد کارت پایان خدمت خود را دریافت کرده‌اند به منظور تعویض این کارت‌ها به کارت هوشمند تا پایان امسال بود.

ادامه مطلب ...
مشاهده کلیه مطالب مرتبط
0 دیدگاه

دیدگاه خودتان را ارسال کنید