مقررات مقاوم‌سازی مدارس با جدیت اجرا شود

مقررات مقاوم‌سازی مدارس با جدیت اجرا شود

 

 

مقررات مقاوم‌سازی مدارس با جدیت اجرا شود

 

مقاوم‌سازی مکان‌های آموزشی یکی از تنش برانگیزترین مباحث در سال‌های اخیر بوده است. با توجه به زلزله‌خیز بودن ایران و احتمال وقوع خسارات جبران‌ناپذیر انسانی، مقاوم‌سازی مناطق مسکونی و به‌ویژه مدارس و مکان‌های آموزشی، از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. قوانین و مقررات فراوانی در این حوزه به تصویب رسیده است اما همچنان عدم اجرای کامل این بخش از قانون جزو دل مشغولی‌های نمایندگان و جامعه حقوقی کشور است.

 
تاکید نمایندگان مجلس بر مقام‌سازی مدارس 
عضو کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس شورای اسلامی درخصوص اهمیت بازسازی مدارس فرسوده به «حمایت» می‌گوید: در سال 1385 لایحه پیشنهادی دولت بر اساس بند (م) ماده 52 قانون برنامه چهارم توسعه مبنی بر مقاوم‌سازی مدارس مطرح شده بود اما به دلایلی این لایحه به سرانجام نرسید. با این وجود اعضای کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس در دوره نهم، تاکید فراوانی بر مقاوم‌سازی مدارس دارند.
میرقسمت موسوی اصل، ضمن بیان این نکته که با توجه به اهمیت نقش دانش‌آموزان و کارکنان آموزش و پرورش و با توجه به زلزله‌خیز بودن تهران، مقاوم‌سازی مدارس در بین نمایندگان مجلس از اهمیت بالایی برخوردار است، می‌گوید: در این خصوص وزارت آموزش و پرورش برای مقام‌سازی مدارس باید تدابیر جدی را در نظر داشته باشد.وی ادامه می‌دهد: همچنین باید بودجه لازم از سوی دولت در این زمینه مشخص و در اختیار وزارت آموزش و پرورش قرار گیرد.این نماینده مجلس نهم شورای اسلامی با اشاره به این نکته که برخی از اقدامات در خصوص مقاوم‌‌سازی برای ایمنی در برابر بلایای‌ طبیعی به خصوص زلزله صورت پذیرفته است، اظهار می‌دارد: با این تفسیر، باز هم اعضای کمیسیون آموزش و تحقیقات بر مقام‌سازی مدارس تاکید فراوانی دارند.عضو کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس شورای اسلامی خاطرنشان می‌کند: امیدواریم که این موضوع در مجلس جدید مطرح شود و کمیسیون آموزش و پرورش با توجه به اهمیت قضیه، این موضوع را مورد بررسی و پیگیری قرار خواهد داد.
 
تلاش مشترک برای مقاوم‌سازی مدارس 
یک عضو دیگر کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس شورای اسلامی نیز درخصوص تلاش‌های مشترک مجلس و دولت برای مقاوم‌سازی مدارس به «حمایت» می‌گوید: قبل از آغاز شدن تعطیلات، نمایندگان مجلس با برخی از اعضای وزارت آموزش و پرورش جلسه‌ای را برگزار کردند. در این جلسه صحبت‌هایی هم در خصوص مقاوم‌سازی مدارس از سوی نمایندگان و اعضای وزارت آموزش و پرورش مطرح شد که امیدواریم در آینده‌ای نه چندان دور شاهد اجرایی شدن این امر در سطح کشور باشیم.محمود نگهبان‌سلامی با اشاره به تشکیل جلسه‌ای با حضور تعدادی از دوستان وزارت آموزش و پرورش می‌گوید: در این جلسه که قبل از تعطیلات برگزار شده بود، ما تعدادی از دوستان وزارت آموزش و پرورش را دعوت کردیم.وی با اشاره به این نکته که در این جلسه صحبت‌هایی هم در خصوص مقام‌سازی مدارس مطرح شد، ادامه می‌دهد: نظر آن‌ها بر این بود که در کشور، مدارس زیادی داریم که به دلیل فرسوده بودن آن‌ها، باید تخریب و از نو ساخته شوند.عضو کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس شورای اسلامی ضمن بیان این مطلب که در حال حاضر مقاوم‌سازی در بسیاری از مدارس تازه‌ساخت اجرا شده، اظهار می‌دارد: با توجه به زلزله‌خیز بودن تهران، در این جلسه قرار بر آن شد که استانداردهای لازم در خصوص مقاوم‌سازی مدارس هم در تهران و هم در شهرستان‌ها لحاظ شود.وی در خصوص این موضوع که لایحه‌ پیشنهادی در این خصوص در سال 85 مطرح شده بود، می‌گوید: برای به تصویب رسیدن یک لایحه و یا طرح، باید شرایط مالی و تامین اعتبارات آن را هم مورد نظر قرار داد.وی بیان می‌دارد: به طور حتم کوتاهی در این زمینه از سوی مسئولان امر صورت نپذیرفته است. شاید در آن هنگام شرایط خاصی وجود داشته که باید آن را مورد بررسی قرار داد.عضو کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس شورای اسلامی با اشاره به این نکته که اجرای اصل کار با کسانی است که متولی این امر هستند، خاطرنشان می‌کند: لازم به ذکر است که بخشی از نوسازی و ساخت مدارس در دستان خیران مدرسه‌ساز قرار دارد.وی بر این عقیده است که باید از سوی وزارت آموزش و پرورش نظارت کامل و بیشتری بر روی مقاوم سازی مدارس صورت پذیرد.
 
تعیین بودجه در سال 1390 برای بازسازی مدارس 
عضو کمیسیون اجتماعی دوره هشتم مجلس شورای اسلامی در خصوص مشکلاتی که مقاوم‌سازی مدارس با آن روبه‌رو است، به «حمایت» می‌گوید: برای به اجرا درآمدن هر طرح و یا لایحه‌ای، نیاز به تعیین بودجه و اعتبارات لازم از سوی دولت است. در خصوص بازسازی مدارس، بارها و بارها صحبت‌هایی در بین مسئولان امر رد و بدل شده است. اما این امر به کندی در کشور پیش می‌رود.سیدمحمدعلی موسوی‌مبارکه اضافه می‌کند: فکر می‌کنم در سال 1390 در لایحه‌ دولت برای بازسازی مدارس، بودجه‌ای مدنظر قرار گرفته بود.وی ادامه می‌دهد: با توجه به این موضوع، تعدادی از مدارس به دلیل فرسوده بودن، تخریب شدند و برخی هم از سوی متولیان امر، مورد تخریب قرار گرفتند تا این مدارس از نو مورد بازسازی و ساخت قرار گیرند.موسوی‌مبارکه در توضیح مطالب خود اظهار می‌دارد: البته متاسفانه در حال حاضر محل تخریب این مدارس، جایگاه افراد ولگرد و معتاد شده است که در این خصوص هم باید تدابیری از سوی دولت اندیشیده شود.عضو کمیسیون اجتماعی دوره هشتم مجلس شورای اسلامی در خصوص اهمیت بازسازی این مدارس می‌گوید: ساخت مدارس جدید از یک‌سو موجب افزایش فضای آموزشی در سطح کشور و از سوی دیگر موجب از بین رفتن جایگاه افراد ولگرد در این نقطه و انتقال آن‌ها به مراکز مورد نظر خواهد شد.وی بر این باور است که با توجه به مطالب گفته شده، بازسازی مدارس، نیاز جدی افراد به خصوص دانش‌آموزان و دبیران به شمار می‌رود، در نتیجه لازم است که مسئولان برای بازسازی مدارس هرچه سریع‌تر تدابیری را مورد بررسی قرار دهند.
 
نحوه اجرای قانون مقاوم‌سازی مدارس
مجلس شورای اسلامی با توجه به اهمیت مقاوم‌سازی مدارس قانونی را با عنوان قانون اصلاح ماده 1 قانون برنامه چهارم توسعه برای مقام‌سازی مدارس به تصویب رسانده است. مدت زیادی از اجرای این قانون می‌گذرد و مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی، برای بررسی آثار تصویب چنین قانونی، گزارشی را تهیه کرده است. دفتر مطالعات اجتماعی این مرکز در این گزارش درباره نحوه اجرای قانون اصلاح ماده ۱ قانون برنامه چهارم توسعه برای مقاوم‌سازی مدارس بدون استحکام می‌گوید: باتوجه به زلزله‌خیز بودن کشور ایران و احتمال وقوع خسارات جبران‌ناپذیر انسانی، بالاخص در مراکز آموزشی، مجلس شورای اسلامی در فروردین ماه سال ۱۳۸۵ لایحه پیشنهادی دولت را که بر اساس بند (م) ماده ۵۲ قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران موظف به «پیش‌بینی تسهیلات و امکانات لازم برای نوسازی، مقاوم‌سازی، استاندارد‌سازی و مناسب ساختن فضاهای آموزشی» شده بود را مورد بررسی قرار داد و «قانون اصلاح ماده ۱ قانون برنامه 5 ساله چهارم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران برای تخریب و بازسازی مدارس غیراستاندارد و مقاوم‌سازی مدارس بدون استحکام» را به تصویب رساند.در ادامه این گزارش آمده است که در پایان برنامه چهارم توسعه، به دلیل عدم تحقق اهداف کمی قانون فوق، تداوم اجرای طرح، طی 3 سال اول برنامه پنجم توسعه در قالب ماده ۲۲ قانون برنامه 5ساله پنجم توسعه پیش‌بینی شد و در بخشی از این قانون مقرر شد: «دولت مکلف است مابه‌التفاوت اعتبارات مصوب و اعتبارات تخصیص یافته با احتساب تعدیل سال‌های اجرای طرح موضوع قانون اصلاح ماده ۱ قانون برنامه 5 ساله چهارم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی مصوب ۳۰/۱/۱۳۸۵ را برای بازسازی و مقاوم‌سازی مدارس بدون استحکام، از محل منابع عمومی یا احتساب ذخیره ارزی در قالب بودجه سنواتی حداکثر ظرف 3 سال اول برنامه تامین کند.». همچنین در مدت 6 سال گذشته از زمان تصویب قانون مذکور تاکنون سازمان نوسازی، توسعه و تجهیز مدارس کشور مبلغ ۳۴۸۲۱۹۴۶ میلیون ریال از اعتبارات را جذب کرده و با استفاده از آن، تعداد ۱۶ هزار و ۹۷ پروژه تخریب و بازسازی، مطالعه و اجرای مقاوم‌سازی و احداث سالن مقاوم در قالب ۱۱۴ هزار و ۵۶۲ کلاس شروع شده و از این تعداد ۱۳ هزار و ۴۳۵ پروژه در قالب ۹۴ هزار و ۷۶۰ کلاس را تا دهه مبارک فجر سال ۱۳۹۰ تحویل داده است.طی ۶ سال از اجرای قانون، بیش از ۹۸ درصد از اعتبارات پیش‌بینی شده به سازمان نوسازی تخصیص داده شده است که این میزان، بسیار بالاتر از متوسط تخصیص اعتبارات عمرانی در سطح ملی و استانی است.در پایان گزارش اشاره شده است: با توجه به تلاش مناسب سازمان نوسازی، توسعه و تجهیز مدارس کشور در تحقق اهداف کمی طرح تخریب و بازسازی مدارس غیراستاندارد و مقاوم‌سازی مدارس بدون استحکام طی ۶ سال گذشته، تاکنون و ضرورت تداوم این فرآیند در 2 سال مانده به پایان طرح، تغییر روش تخصیص اعتبارات از ملی به استانی به صلاح نیست، بنابراین پیشنهاد می‌شود، به صورت یکی از 2 روش زیر موضوع مورد توجه مجلس شورای اسلامی قرار گیرد: ۱- روند اجرای طرح و توزیع اعتبارات مربوط همانند گذشته به صورت ملی انجام پذیرد.۲- در صورت درج اعتبارات این طرح به صورت استانی در قانون بودجه، کل اعتبار طرح با توجه به لیست ارسالی سازمان نوسازی، توسعه و تجهیز مدارس کشور که بر اساس رعایت مصوبه مورخ ۳۰/۱/۱۳۸۵ مجلس شورای اسلامی است بین استان‌ها توزیع شود.با مراجعه به نظرات نمایندگان مجلس شورای اسلامی و مطالعه گزارش مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی به نظر می‌رسد، با وجود برخی انتقادات، رویکرد کلی به اقدامات انجام گرفته برای مقاوم‌سازی مدارس مثبت است. با این وجود، اهمیت حفظ سلامتی دانش‌آموزان که آینده‌سازان کشور هستند و همچنین معلمان که نقش بزرگی در تربیت نسل آینده برعهده دارند، ایجاب می‌کند که موضوع مقاوم‌سازی مدارس مورد توجه بیشتری واقع شود و مطابق برنامه زمان‌بندی تعیین شده و بر اساس قانون قانون اصلاح ماده ۱ قانون برنامه 5 ساله چهارم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران برای تخریب و بازسازی مدارس غیراستاندارد و مقاوم‌سازی مدارس بدون استحکام و موادی از قانون برنامه پنجم توسعه، مقاوم‌سازی مدارس با جدیت دنبال شود. در این راه، تخصیص بودجه کافی و همکاری تمام ارکان نظام جمهوری اسلامی ایران لازم و ضروری به نظر می‌رسد.