موسسه حقوقی کامران میزرایی - موسسه حقوقی حامیان عدالت مطلق قبول وکالت به صورت تیمی و تخصصی قبول وکالت در دعاوی حقوقی(خانواده ،ملکی،امور شهرداری،ارث،تجاری)دعاوی کیفری،دادگاه انقلاب مالیاتی و اصل 49
اسد علی امرایی موسسه حقوقی کامران میزرایی - موسسه حقوقی حامیان عدالت مطلق قبول وکالت به صورت تیمی و تخصصی قبول وکالت در دعاوی حقوقی(خانواده ،ملکی،امور شهرداری،ارث،تجاری)دعاوی کیفری،دادگاه انقلاب مالیاتی و اصل 49
دکتر فرود امیری وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری مرکز و عضو هیات علمی دانشگاه، قبول وکالت در کلیه دعاوی حقوقی اعم از (خانواده،تجاری،ثبتی،ملکی،چک،...) و کیفری
سیدجلال میرکاظمی وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی پذیرش کلیه دعاوی  حقوقی ، کیفری ، خانواده دیوان عدالت اداری دادگاه انقلاب و دادگاه نظامی
دکتر سهیل طاهری وکیل پایه یک دادگستری عضو کانون وکلای دادگستری مرکز  و استاد دانشگاه
مهدیه کتابی وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری
حمیدرضا کاکاوند وکیل پایه یک دادگستری ومشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری مرکز 12 سال سابقه وکالت و 10 سال وکالت تخصصی  بانک صادرات و متخصص در دعاوی بانکی و موسسات مالی و اعتباری انجام دعاوی حقوقی به صورت گروهی در کلیه زمینه های حقوقی، ثبتی ، کیفری و خانوادگی
اسدعلی امرایی وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای مرکز
دکتر نغمه فرهود  وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری مرکز، وکالت در کلیه دعاوی حقوقی و کیفری (خانواده،ملکی ،ثبتی،چک،دعاوی مربوط به شهرداری و اصل 49و...) قبول وکالت ایرانیان مقیم خارج کشور
حسین احمدی وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری مرکز
احسان عابدین وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری مرکز
علی جاوید وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی کانون وکلای دادگستری آذربایجان شرقی و عضو هیئت علمی دانشگاه
حمید رضا کاکاوند وکیل پایه یک دادگستری و مشاوره حقوقی با 12 سال سابقه وکالت و هفت سال انجام امور تخصصی وکالت بانک صادرات و متخصص در دعاوی مربوط به امور بانکی و موسسات مالی و اعتباری

جهت مشاوره تلفنی با وکیل با شماره09128304909 در تماس باشید.

حق شفعه چیست؟

ارسالی توسط جعفر مرادی وکیل پایه یک دادگستری
حق شفعه چیست؟

حق یکی از واژه های بسیار پرمعناست که تداعی بخش اساسی ترین آرمان های انسانی است. ریشه لغوی حق به معنای ثبوت است لذا عده یی از محققان تمام مشتقات به کار رفته از این واژه را به مناسبتی به همین معنا برگردانده اند. به ویژه اینکه استعمالات فراوان قرآنی از این جهت قابل استشهاد است. یکی از موارد حقوقی که در جامعه امروز زیاد استفاده نمی شود و به نوعی مردم از آن بی اطلاع هستند حق شفعه است. حق شفعه به این معنی است مال غیرمنقول و قابل تقسیمی مالکیت آن بین دو نفر به صورت شراکتی باشد و یکی از این دو نفر سهم خود را به صورت بیع به شخص ثالثی واگذار کند در این حالت برای شریک دیگر حقی به نام حق را شفعه به وجود می آید و به صاحب آن حق که شریک دیگر است شفیع می گویند.

نویسنده: لیلاطهماسبی

حق یکی از واژه های بسیار پرمعناست که تداعی بخش اساسی ترین آرمان های انسانی است. ریشه لغوی حق به معنای ثبوت است لذا عده یی از محققان تمام مشتقات به کار رفته از این واژه را به مناسبتی به همین معنا برگردانده اند. به ویژه اینکه استعمالات فراوان قرآنی از این جهت قابل استشهاد است. یکی از موارد حقوقی که در جامعه امروز زیاد استفاده نمی شود و به نوعی مردم از آن بی اطلاع هستند حق شفعه است. حق شفعه به این معنی است مال غیرمنقول و قابل تقسیمی مالکیت آن بین دو نفر به صورت شراکتی باشد و یکی از این دو نفر سهم خود را به صورت بیع به شخص ثالثی واگذار کند در این حالت برای شریک دیگر حقی به نام حق را شفعه به وجود می آید و به صاحب آن حق که شریک دیگر است شفیع می گویند. در این حالت شریک می تواند مبلغی را که شخص ثالث به شریک خود داده است به او بدهد و حق و سهم او را تملک کند.قاعده شفعه یک امر خلاف اصل است و شاید در ظاهر امری غیراصولی به نظر آید اما قانونگذار ما که در این مورد منحصرا شارع مقدس اسلام است بنا بر مصلحت این امر را در نظر گرفته است.می توان این را هم در نظر گرفت که در صدر اسلام زندگی قبیله یی و عشیره یی بود و تملک محدودیت داشت، افراد نمی خواستند غریبه یی که نمی شناسند در همسایگی آنها ساکن باشد. از سابقه تاریخی و فلسفه وجودی این حق (جلوگیری از نزاع اجتماعی) متوجه می شویم که علت تاسیس آن چه بود و نباید آن را گسترش داد بلکه آن را تفسیری محدود و مضیق کنیم. چون در قانون مدنی معنی و تفسیر گسترده یی از آن نشده است اگر شریک رضایت خود را اعلام کرد مبنای ضرر از بین می رود. برای ایجاد این حق باید شرایط و ویژگی های خاصی در کنار هم قرار گیرند که به بررسی آنها می پردازیم:

شراکت: شراکت در مال رکن اصلی این حق است. طرفین باید در مالی شریک باشند. تا زمانی که مال تقسیم نشده این حق باقی است.

مال غیرمنقول: حق شفعه فقط مخصوص اموال غیرمنقول است و در اموال منقول راه ندارد. ماده 12 «ق. م» مال غیرمنقول آن است که غیرقابل جابه جایی باشد.

قابل تقسیم بودن: حق شفعه فقط در مالی که قابل تقسیم باشد قابل اجراست. مالی که غیرقابل تقسیم است هر یک از طرفین می توانند دادخواست الزام به فروش علیه دیگری را از دادگاه بخواهند.

انتقال باید به موجب عقد بیع باشد: اگر یکی از شرکا سهم خود را به شخص ثالثی هبه، وقف و صلح و... کرد برای شریک دیگر حق شفعه ایجاد نمی شود. حق شفعه تنها از طریق فروش (بیع) ایجاد می شود.

محدود بودن شرکا: شرکا باید فقط 2 نفر باشند اگر شرکا تعدادشان بیش از 2 نفر باشد دیگر حق شفعه ایجاد نمی شود. حتی اگر سهم یکی از شرکا به وراثش ارث رسیده باشد باید جمع شرکا دو نفر باشد.

جمع تمام این شرایط باعث ایجاد حق شفعه می شود. کات دیگری که درباره حق شفعه وجود دارد و باید ذکر کرد این است که: بر اساس ماده 821 «ق. م» حق شفعه فوری است به این معنی که شریک به محض اطلاع از معامله شریک دیگر با شخص ثالث باید اقدام کند. حتی اگر سال ها از معامله آنها گذشته باشد. طبق ماده 823 «ق. م» حق شفعه بعد از مرگ شفیع به وراثش به ارث می رسد.

در آخر اینکه بر اساس ماده 808 «ق. م» شفیع می تواند مبلغی که مشتری داده را به او بدهد و مالک تمام مال شود.

هرگاه شفیع بخواهد از نظر قانونی اقدام کند طبق آرای صادر شده در دیوان عالی کشور و رویه قضایی باید دعوای خود را به طرفیت خریدار و شریک با هم اقدام کند تا از نظر حقوقی قابل استماع باشد.

روزنامه اعتماد، شماره 2530 به تاریخ 7/8/91، صفحه 12 (حقوق)


مطالب مرتبط

ایا اعمال حق شفعه در مورد آپارتمانها قابل اعمال میباشد؟

نام نویسنده
ایا اعمال حق شفعه در مورد آپارتمانها قابل اعمال میباشد؟

ایا اعمال حق شفعه در مورد آپارتمانها قابل اعمال میباشد؟

ادامه مطلب ...
مشاهده کلیه مطالب مرتبط
0 دیدگاه