جهت مشاوره تلفنی با وکیل با شماره 09123355075 در تماس باشید.

شماره 8180 10/4/52

سازمان برنامه و بودجه
هیات وزیران در جلسه مورخ 9/4/52 بنا به پیشنهاد شماره 123/م ک مورخ 26/3/1352 سازمان برنامه و بودجه و باستناد ماده 22 قانون برنامه و بودجه کشور مصوب دهم اسفند ماه 1351 آئین نامه تشخیص صلاحیت و طبقه بندی مهندسان مشاور را بشرح پیوست تصویب نموند. اصل تصویبنامه در دفتر نخست وزیر است .
وزیر مشاور و معاون اجرائی نخست وزیر – هادی هدایتی

فصل اول –تعاریف
ماده 1- اشخاص حقیقی و یا حقوقی وابسته به دستگاههای دولتی و یا خصوصی ، ایرانی و یا خارجی که سازمان برنامه و بودجه و دستگاههای اجرائی می توانند طبق ماده 22 قانون برنامه و بودجه کشور خدمات مشاوره و فنی و بررسیها و مطالعات و تهیه پروژه ها و برآوردها و تهیه نقشه ها ی اجرائی و نظارت در اجرا و نیز هر گونه خدماتی که مورد نیاز طرحها باشد به آنها ارجاع و با آنها قرارداد منعقده نمایند به پنج طبقه بشرح زیر تقسیم و تعریف می شوند:
طبقه اول – کارشناس
شخصی است حقیقی که در رشته خاص تخصص و تجربه داشته و خدمات او در این رشته قابل اعتماد و استفاده باشد .
طبقه دوم – موسسه مشاور و خدمات فنی ایرانی
موسسه ایست در بخش خصوصی که توسط یک یا چند کارشناس ایرانی به منظور انجام خدمات مشاوره و فنی تاسیس شده و با اشتفاده از کارشناسان و کادر فنی و اداری و تجهیزاتی که در اختیار دارد در رشته و یا رشته های خاص تخصص و تجربه داشته و خدمات آن در رشته و یا رشته های تخصصی قابل اعتماد و استفاده باشد .
طبقه سوم – شرکت مشاوره و خدمات فنی ایراننی
شخصی است حقوقی از نوع شرکت در بخش خصوصی که طبق قانون تجارت و یا مشارکت لااقل دو کارشناس ایرانی به منظور انجام خدمات مشاوره و فنی تاسیس شده و دارای تشکیلات منظم اداری و تجهیزات و اعتبار مالی کافی بوده و با استفاده از کارشناسان و کادر فنی و اداری و تجهیزاتی که در اختیار دارد در رشته یا رشته های خاصی تخصص و یا تجربه داشته و خدمات آن در رشته و یا رشته های تخصصی قابل اعتماد و استفاده باشد و به علاوه بتواند با استخدام کارشناسان مورد لزوم و یا با همکاری با موسسات و شرکتهای متخصص دیگر رشته و. یا رشته های خاص دیگری را که مورد نیاز باشد به تخصصهای خود اضافه نماید .
تبصره – شرکت مختلط ایرانی و خارجی که لااقل 51 درصد سهام یا سهم الشرکه آن متعلق به ایرانیان باشد و لااقل 75 درصد خدمات مجموعه را توسط کارشناسان و کارکنانی که در دفاتر شرکت در ایران به کار اشتغال دارند انجام دهد با احراز شرایط فوق طبقه 3 خواهد بود.
طبقه 4 – موسسه مشاوره خارجی
موسسه یا شرکتی خارجی است که در کشور خود رسما به ثبت رسیده و دارای تخصص عالی و سابقه و تجربه زیاد در رشته های مورد نیاز بوده و این امر مورد گواهی مقامات رسمی بین المللی و یا مقامات دیگر مورد اعتماد سازمان برنامه و بودجه واقع شده باشد و به علاوه دارای کارشناسان و کادر فنی و اداری و تجهیزات و اعتبار مالی کافی بوده و خدمات آن در رشته و یا رشته های تخصصی مورد نیاز قابل اعتماد و استفاده باشد .
تبصره – موسسه یا شرکت مختلط ایرانی و خارجی که لااقل 51 درصد سهام یا سهم الشرکه آن متعلق به غیر ایرانی باشد با احراز شرایط فوق طبقه 4 خواهد بود.
طبقه 5- موسسه خدمات فنی و مشاوره وابسته به دولت و بخش عمومی
موسسه یا اداره یا دفتری است در بخش عمومی که به صورت یک واحد مسئول و مستقل به منظور انجام مطالعات و بررسیها و خدمات فنی توسط دستگاههای دولتی و بخش عمومی و یا دستگاههای وابسته به آنها و یا با بیش از پنجاه درصد سرمایه بخش عمومی تاسیس شده و با استفاده از کارشناسان و کادر فنی و اداری و تجهیزاتی که در اختیار دارد در رشته و یا رشته های خاص تخصص و تجربه داشته باشد .
تبصره – به منظور تسهیل در مکاتبات ومراجعات و پیمانها و قراردادها و مذاکرات و جلسات و موارد نظیر آن می توان اصطلاح (( مهندس مشاور)) و یا ((مشاور )) را در مورد کلیه اشخاص وموسسات و شرکتها و دفاتر و دستگاهها و طبقات مشروح در فوق بدون آن که محدودیتی و یا تغییراتی در خصوصیات آنها ایجاد نماید به کار برد و در این آئین نامه نیز اصطلاح (( مهندس مشاور ))و یا (( مشاور)) با همین مفهوم به کار رفته است .
ماده 2- اصطلاحات دیگری که در این آئین نامه به کار رفته طبق تعاریف مندرج در قانون برنامه و بودجه کشور می باشد .
فصل دوم – تشخیص صلاحیت کارشناسان و مشاوران و مهندسان مشاور
ماده 3- صلاحیت کارشناسان (طبقه 1)
سازمان از نظر تشخیص صلاحیت موسسات و شرکتهای مشاور یا مهندس مشاور اشخاصی را به عنوان کارشناس می شناسد که واجد شرایط زیر باشند :
بند 1- کارشناس درجه 1
الف – دارای تحصیلات دانشگاهی در رشته تخصصی مورد نظر باشد .
ب – در رشته مورد نظر عملا بیش از 10 سال سابقه خدمت و تجربه پس از خاتمه تحصیلات دانشگاهی داشته باشد .
پ – از هر حبث دارای حسن شهرت باشد .
ت- صلاحیت او در رشته مورد نظر مورد قبول و اعتماد سازمان باشد .
بند 2 – کارشناس درجه 2
نظیر کارشناس درجه 1 باستثنا آن که در رشته مورد نظر عملا بیش از 5 سال سابقه خدمات و تجربه پس از خاتمه تحصیلات دانشگاهی داشته باشد .
ماده 4- صلاحیت موسسه مشاوره و خدمات فنی ایرانی (طبقه 2)
سازمان موسسه ای را در بخش خصوصی به عنوان موسسه (( مشاور)) و یا ((مهندس مشاور )) صلاحیت دار می شناسد که واجد شرایط زیر باشد :
الف – مدیر مسئول موسسه و یا در صورتی که موسسه دارای چند مدیر مسئول باشد لااقل یکی از آنها واجد شرایط کارشناس درجه 1 مشروح در بند 1 ماده 3 باشد .
ب – موسسه در اداره ثبت شرکتها و مالکیت صنعتی به ثبت رسیده باشد و تعهد نماید هر گونه تغییری که در وضع موسسه داده میشود پس از ثبت رسمی مراتب را به سازمان اطلاع دهد.
پ- تمام سهام و یا سهم الشرکه موسسه با نام باشد .
ت – تشکیلات فنی مجهزی با تعداد کادر فنی تمام وقت مورد نیاز در اختیار داشته باشد به قسمی که بتواند کلیه خدمات مشاوره فنی مورد نیاز را طبق جزئیاتی که در قرارداد خدمات محوله تعیین خواهد شد انجام دهد .
ث – مدیران و مسئولان و کارشناسان موسسه از هر حبث دارای حسن شهرت بوده و در دستگاههای دولتی و بخش عمومی شاغل نباشند و در کارهائی که از قبیل پیمانکاری و یا تهیه و فروش مصالح و لوازمی که بطور مستقیم و غیر مستقیم با کارهای رشته های تخصصی موسسه و یا موضوع قراردادهای آنها ارتباط پیدا می کند و نظائر آن به طور مستقیم و غیر مستقیم فعالیت ننموده و بیش از آن چه در قانون منع مداخله کارمندان دولت در معاملات دولتی مصوب دی ماه 1337 ذکر شده ذینفع نباشد و این مراتب در پرسشنامه یا فرمیکه توسط سازمان به آنها داده خواهد شد کتبا گواهی گردد.
ج – مدیر عامل و یا مدیر مسئول بصورت تمام وقت در موسسه مشغول بوده و در دستگاههای دیگر چه بخش عمومی و چه بخش خصوصی شاغل نباشد.
چ – عضو جامعه مشاوران ایران (موضوع ماده 12)باشد.
ماده 5- صلاحیت شرکت مشاوره و خدمات فنی ایرانی (طبقه سوم )
سازمان شرکتی را در بخش خصوصی به عنوان شرکت (( مشاور )) و یا (( مهندس مشاور )) صلاحیت دار می شناسد که واجد شرایط زیر باشد :
الف – لالاقل دو نفر از مدیران شرکت از شرکا بوده وواجد شرایط کارشناس در جه 1 مشروح در بند 1 ماده 3 باشند.
ب – شرکت از نوع شرکت با مسئولیت محدود و یا شرکت سهامی خاص (بانام )باشد .
پ- شرکت دارای تشکیلات منظم و صحیح اداری و مالی باشد .
ت – شرکت دارای سرمایه و اعتبار مالی کافی باشد به نحوی که در تاریخ انعقاد هر قرارداد با کارفرما طبق اسناد مثبته بتوانند ثابت کند امکان تامین هزینه لااقل شش ماه کادر فنی و اداری و تجهیزات و خدمات مورد نیاز آن قرارداد را دارد.
ث – واجد شرایط ردیفهای ب الی چ ماده 3 باشد .
ماده 6- صلاحیت موسسه مشاور خارجی (طبقه 4 )
سازمان از میان موسسات و شرکتهای مشاور خارجی متقاضی صلاحیت آن موسسه و یا شرکتی را بررسی و در صورت لزوم برای کار خاصی خواهد شناخت که واجد شرایط زیر باشد :
الف – در کشور خود رسما به ثبت رسیده باشد و مدارک مربوط از طرف نمایندگی کنسولی شاهنشاهی در آن کشور گواهی شده باشد .
ب – دارای تخصص و سابقه و تجربه ممتاز در رشته های مورد نظر بوده و این امر مورد گواهی مقامات رسمی صلاحیت دار خارجی و یا مقامات دیگر مورد قبول و اعتماد سازمان باشد .
پ – تعهد نماید قبل از امضا قرارداد با سازمان و یا دستگاههای اجرائی شعبه خود را در ایران در اداره ثبت شرکتها و مالکیت صنعتی رسما به ثبت برساند و هر گونه تغییری که در وضع موسسه ثبت شده در ایران داده میشود پس از ثبت رسمی مراتب را به سازمان اطلاع دهد.
ت – در انجام خدمات ارجاعی لااقل با یکی از شرکتهای مشاوره و خدمات فنی ایرانی (طبقه 3 ) بطور موثر و طبق برنامه ایکه باید قبل از انعقاد هر قرارداد به تصویب کارفرما رسیده باشد همکاری داشته باشد
ث- عضو جامعه مشاوران ایران (موضوع ماده 12) باشد .
ماده 7- صلاحیت موسسات خدمات فنی و مشاوره وابسته به دولت
و بخش عمومی (طبقه 5)
شناسائی صلاحیت موسسات فنی وابسته به دولت و بخش عمومی از طرف سازمان به عنوان موسسه مشاور و یا مهندس مشاور منوط به حصول شرایط زیر می باشد :
الف – دفتر یا موسسه دارای تشکیلات فنی مجهز با تعداد کادر فنی مورد نیاز باشد .
ب – از نظر طرحهای عمرانی بتواند وظائف و مسئولیتهایی که در موارد مشابه به عهده (( موسسه مشاور )) و یا (( مهندس مشاور )) وابسته به بخش خصوصی ( طبقه 2 و طبقه 3 و طبقه 4 )واگذار میشود انجام داده و تقبل نماید و همچنین کلیه دستور العملهائی که از طرف سازمان برای رعایت و اقدام به موسسات ((مشاور )) و یا ((مهندس مشاور )) صادر میشود رعایت نماید .
پ – مدیریت آن از استقلال کامل برخوردار بوده و از این نظر به صورت واحدی مستقل از مجری طرح عمل نماید و خود اجرا کننده عملیات اجرائی طرحی که مطالعات و خدمات فنی آن را به عهده دارد نباشد .
فصل سوم – تشخیص صلاحیت و رتبه بندی موسسات و شرکتهای
مشاور و مهندس مشاور
ماده 8- تایید صلاحیت و تصویب رتبه موسسات و شرکتهای مشاور و مهندس مشاور و هنچنین تصویب هر گونه تغییراتی در صلاحیت ها و رتبه ها بعهده کمیته ای در سازمان بنام کمیته تایید صلاحیت مشاوران مرکب از رئیس سازمان و حداقل دو نفر از معاونان آن خواهد بود.
ماده 9- واحد مربوط در سازمان که عهده دار امور مشاوران است موظف است بر مبنای مواد این آئین نامه اطلاعات لازم را در مورد کارشناسان وموسسات مشاور و مهندسین مشاور جمع آوری نموده و طبق ضوابط سازمان آنها را در هر طبقه رتبه بندی نموده و تخصص آنها را تعیین و جهت تصویب به کمیته تایید صلاحیت مشاوران موضوع ماده 8 گزارش نماید .
ماده 10- سازمان موظف است با استفاده از ماشین های حسابگر مستمرا اطلاعات مربوط به موسسات و شرکتهای مشاور و مهندس مشاور شامل رشته های تخصصی و طبقه و رتبه و کار دست اجرای آنها را به هنگام کرده و بطور منظم و یا بر حسب درخواست و یا مورد این اطلاعات را در دسترس دستگاههای اجرائی قرار دهد .
دستگاههای اجرائی طرف قرارداد با موسسات و شرکتهای مشاور و مهندس مشاور موظف اند در پایان کار مورد قرارداد هر مشاور و یا در زمان که سازمان درخواست کند مشاور را با توجه به کیفیت خدمات انجام شده ، نحوه کار ، دقت و صحت عمل و ضوابط دیگری که از طرف سازمان تعیین می گردد مورد ارزشیابی قرار داده و نتایج این ارزشیابی را کتبا به سازمان اعلام دارند تا پس از بررسی در طبقه بندی و رتبه بندی و با تغییرات آن ملحوظ گردد.
ماده 11- کمیته تایید صلاحیت مشاوران در موارد زیر کارشناس یا موسسه یا شرکت را بطور دائم و یا برای مدتی محدود از فهرست مشاوران و مهندسان مشاور حذف و با به او تنزل رتبه خواهد داد.
الف – در صورتی که نتایج ارزشیابی های موضوع ماده 10 چنین اقدامی را توجیه نماید .
ب – در صورتی که مشاور عوامل فنی و علمی و تشکیلاتی لازم را برای انجام وظایف خود طبق حدود خدمات مشروح در قرارداد مربوط به موقع فراهم نساخته و یا دقت لازم و متعارف که از یک کارشناس و یا موسسه مشاور و یا مهندس مشاور انتظار می رود در انجام وظائف خود اعمال نکرده باشد .
پ- در صورتی که در اقدامات حرفه ای خود منافع حقه کار فرما را ملحوظ نکرده و یا رعایت بی طرفی و بی نظری کامل را نکرده باشد.
ت – در صورتی که در محاسبات فنی دقت لازم را نکرده و در نتیجه پروژه ناصحیح شده و یا برآورد با هزینه واقعی عملیات تفاوت غیر متعارفی داشته باشد .
ث – در صورتی که نظارت در اجرای طرح در سطح قابل قبولی نبوده و یا عملیات انجام شده با پروژه تفصیلی مطابقت نداشته باشد .
ج – در صورتی که گزارشهای لازم را طبق ضوابط و دستور العملهای سازمان به موقع تسلیم نکرده باشد .
چ – در صورتی که هر یک از شرایط مقرر در فصل دوم این آئین نامه را فاقد شود.
ماده 12- به منظور تسهیل و کمک در امر تشخیص صلاحیت کارشناسان وموسسات وشرکتهای مشاور و مهندس مشاور و همچنین نظارت در رعایت ضوابط و نظام فنی از طرف این موسسات و شرکتها و فراهم کردن امکان تماس کامل بین موسسات و شرکتهای مشاور ایرانی وموسسات نظیر خارجی و نیز استفاده از نظرا ت دسته جمعی موسسات و شرکتهای مشاور و مهندس مشاور در مورد تهیه دستور العمل ها و روشها واموری که به نحوی با خدمات آنها ارتباط دارد این موسسات و شرکتها جامعه ای طبق مقررات و قوانین کشور تشکیل خواهند داد.
سازمان در مورد مسائل و امور مربوط به موسسات وشرکتهای مشاور و مهندس –مشاور فقط با این جامعه تماس خواهد داشت.
ماده 13- در موارد استثنائی و خاص که برای انجام خدمات فنی مورد نیاز طرحهای عمرانی استفاده از دفتر فنی و یا موسسه وابسته به شرکتهای پیمانکاری و یا سازندگان و یا فروشندگان ( اعم از وابستگی مستقیم و یا غیرمستقیم ) به پیشنهاد دستگاه اجرائی و تایید سازمان الزام آور باشد سازمان می تواند با توجه به کار مورد نظر و شرایط خاص آن کادر فنی و تخصص و تجربه دفتر یا موسسه معرفی شده را بررسی و در صورت واجد بودن شرایط با رعایت نکات مشروح در بندهای زیر استفاده از چنین دفتر و یا موسسه ای را اجازه دهد .
بند 1- دستگاه اجرائی موظف است قبلا دلابل توجیهی کافی برای لزوم استفاده از خدمات دفتر یا موسسه وابسته به شرکتهای پیمانکاری یا سازندگان و یا فروشندگان و همچنین نام و مشخصات و سوابق دفتر و یا موسسه مورد نظر را بسازمان ارائه دهد .
بند 2- تایید سازمان در مورد لزوم استفاده و همچنین اجازه سازمان در مورد استفاده از خدمات دفتر یا موسسه معرفی شده کلی نیست بلکه فقط محدود به کار مورد نظر می باشد .
بند 3- اجازه استفاده از خدمات دفتر وابسته یا متعلق به شرکتهای پیمانکاری مشروط بر این است که دفتر یا موسسه مزبور علاوه بر دارا بودن صلاحیت فنی تعهد نماید در طرح مورد نظر تنها خدمات مهندسی مشاور انجام دهد و خود و شرکا و شرکتهائی که در این موسسه سهم دارند و همچنین موسسات وابسته و همکاران آنها جز در خدمات مهندسی مشاور اجازه شرکت در عملیات و کارهای دیگر مربوط به طرح را نداشته باشد .
بند 4- اجازه استفاده از خدمات دفتر یا موسسه وابسته با متعلق به سازندگان و فروشندگان علاوه بر شرائط مشروح در بند 3 فوق مشروط بر این است که در قرارداد منعقده شرایط و ضمانتهای اجرائی به نحوی پیش بینی شود که اطمینان حاصل گردد تهیه مشخصات فنی توسط چنین موسساتی با بی نظری کامل انجام خواهد شد به طوری که بتوان معاملات و مناقصه های مربوط را براساس اصل رقابت برگزار نمود.
ماده 14- سازمان طرحهای عمرانی را از نظر خدمات فنی و مشاوره مورد نیاز و تخصص موسسات و شرکتهای مشاور با انواع متناسب تقسیم و ضمن فهرست های موضوع ماده 11 آئین نامه ارجاع کار به مهندسان مشاور وموسسات علمی و تخصصی در اختیار دستگاههای اجرائی وموسسات مشاور قرار خواهد داد تقسیم بندی انواع طرحها لااقل برای مدت یکسال معتبر است و سازمان می تواند با توجه به احتیاجات برنامه ها و طرحهای عمرانی در آن تجدید نظر نماید .
خدمات فنی و مشاوره و مهندسی مورد نیاز در هر طرح عمرانی شامل کلیه تخصص ها و خدمات مورد نیاز برای انجام آن طرح می باشد به دین منظور موسسات و یا شرکتهای مهندسی مشاور و خدمات فنی و مشاوره باید کلیه متخصصین و کارشناسان مورد نیاز برای انجام صحیح خدمات را در اختیار داشته و یا با شرایطی که در هر مورد ضمن شرایط قرارداد از طرف کارفرما تعیین خواهد شد کارشناسان و متخصیصین مورد نیاز را تامین نمایند.
مسئولیت حسن انجام کلیه خدمات مرجوعه به موسسه یا شرکت مشاوره و خدمات فنی به عهده مسئولان قانونی موسسه یا شرکت طرف قرارداد می باشد و در عین حال شرکت یا موسسه مزبور موظف است نفشه ها و یا مشخصات فنی و یا اسناد و مدارک فنی را که توسط شرکت یا موسسه تهیه میشود علاوه بر امضا مسئول یا مسئولان قانونی شرکت به امضا کارشناسی که ضمن واجد بودن شرایط کارشناس درجه یک صلاحیت او به عنوان امضا کننده در رشته تخصصی مربوط به تایید سازمان رسیده باشد برساند . و این کارشناسان با امضا نقشه ها و مشخصات و مدارک فنی مربوط به تخصص خود صحت آن را تایید نمایند .
تبصره – کارشناسانی که به دین ترتیب در رشته های تخصصی نقشه ها و مشخصات فنی و اسناد و مدارک فنی تهیه شده را تایید و امضا می نمایند ممکن است مدیر شریک یا کارمند موسسه و یا شرکت طرف قرارداد و یا موسسات و شرکتهای مشاور دیگر بوده و یا کارشناسان دیگری باشند که وابستگی به بخش عمومی و یا پیمانکاران و یا سازندگان نداشته باشند.
فصل چهارم – کارشناسان ممتاز
ماده 15- به منظور استفاده از تجربیات و نظریات متخصصین و کارشناسان ممتازی که در سایر دستگاههای بخش عمومی و یا خصوصی اشتغال دارند سازمان برنامه و بودجه می تواند افراد واجد شرایطی را که صلاحیت آنها به تایید کمیته موضوع ماده 8 رسیده باشد به عنوان کارشناسان ممتاز شناخته و در صورت لزوم کارت شناسائی با ذکر تخصص آنها صادر نماید و یا ضمن فهرست خاصی به دستگاههای متقاضی معرفی نماید .
ماده 16- سازمان و دستگاههای اجرائی در صورت احتیاج می توانند از خدمات کارشناسان مممتاز در بررسی های مربوط به طرحهای عمرانی و همچنین حل مسائل و رفع مشکلاتی که ضمن تهیه و اجرای طرحها با آن روبرو می شوند با رعایت شرایط زیر استفاده نمایند :
الف – مدت خدمات باید کوتاه بوده و از چهل ساعت در هر ماه و یا جمعا 120 روز در هر سال تجاوز ننماید .
ب – کارشناس ممتاز مورد نظر در استخدام دستگاهی که قصد استفاده از خدمات او را دارد نباشد .
پ – در صورتی که کارشناس ممتاز مورد نظر در استخدام دستگاههای بخش عمومی و یا موسسات علمی دیگری باشد موافقت آن دستگاه در استفاده از خدمات موقت کارشناس کسب گردیده باشد .
ت – استفاده از کارشناس ممتاز بصورت شرکت در کمیسیونها و کمیته های مربوط که تحت نظر کارشناسان دستگاه استفاده کننده تشکیل میشود بوده و خدمات کارشناسان ممتاز انحصارا محدود به توصیه و مشورت و یا کمک در تهیه گزارشهای مورد نیاز باشد .
ث – کارشناس مورد نظر در مسئله و با کار مورد بررسی بطور مستقیم و یا غیر مستقیم ذینفع و با موظف نباشد .
حق الزحمه کارشناسان ممتاز به عنوان حق التحقیق و یا طبق مقررات مشروح در ماده 44 آئین نامه معاملات دولتی پرداخت خواهد گردید .

نوع :
آیین نامه
شماره انتشار :
8305
تاریخ تصویب :
1352/04/09
تاریخ ابلاغ :
1352/05/02
دستگاه اجرایی :
موضوع :