جهت مشاوره تلفنی با وکیل با شماره 09127606810 در تماس باشید.


تاریخ رسیدگی : 25/12/70
شماره دادنامه : 718/3
مرجع رسیدگی : شعبه سوم دیوان عالی کشور

خلاصه جریان پرونده :
در تاریخ 8/4/67 بانو(س ) و آقای (ه) به وکالت از 1- (ع ) 2-(ز) 3-(ش ) دادخواستی به طرفیت 1-(گ ) (ج ) به شعبه 55 دادگاه حقوقی 2 تهران تسلیم وتوضیح داده است خوانده ردیف یکم (گ ) به موجب اجاره نامه رسمی 10026- 6/1/50 مستاجر رسمی یک باب مغازه دو دهنه جزء پلاک یک فرعی از1054 بخش دو تهران می باشد که 7-6 از شش دانگ فوق الاشعار به اسثنای ثمنیه اعیانی در25/5/66 به موکلین انتقال یافته است ولی چون مستاجره مذکور(گ ) بدون داشتن حق انتقال عین مستاجره را با تغییر شغل به خوانده ردیف دوم واگذار و خود در محلهای دیگری به لباس فروش اشتغال دارد و از طرفی نسبت به تادیه مال الاجاره از تاریخ انتقال ملک 25/5/66 به نسبت سهم مالکانه (7-6 به استثنای ثمنیه اعیانی ) خودداری نموده فلذاصدور حکم به تخلیه ملک به علت انتقال به غیر و نپرداخت کرایه سهمیه موکلین تا تاریخ صدور حکم با منظور داشتن خسارات قانونی مورد تقاضا است وکلای خواهانها علاوه بر سندمالکیت انتقال 7-6 از ملک به استثنای ثمن اعیانیها به تحقیقات و معاینه محلی وعندالاقتضاء ارجاع امر به کارشناس استناد نموده و اضافه نموده اند که مابه التفاوت تمبر هزینه دادرسی مال الاجاره متعاقبا" الصاق خواهد شد. خوانده ردیف یکم در مقام دفاع از جهت کرایه معوقه مطالبی در زمینه پرداخت آن به موجرین مقید در اجاره خانه عنوان ومنکر انتقال به غیر گردیده و اظهار داشته مغازه را خودم و پسرم اداره می کنیم و خوانده دوم حال (ج ) در مغازه دخالتی ندارد النهایه مقداری پول نقد داشتک ه جهت کاشبی به من دادتا در سود شریک باشد نه در مغازه 0 خوانده ردیف دوم نیز عینا" مطالب خوانده ردیف یکم را تایید و منکر انتقال ملک گردیده و اظهار داشته دخالتی در ملک ندارم مقداری پول داشتم دادم (ف ) کاسبی نماید. مرجع رسیدگی جهت احراز انتقال قرار تحقیق ومعاینه محلی صادر نموده و پس از استماع گواهان طرفین که هر یک به نفع معرف خود گواهی داده اند واستماع مدافعات وکلای طرفین (آقای (د) به وکالت از خواندگان در جلسه اجرای قرار حاضر گردیده ) وانعکاس وضعیت محل اجرای قار که بالای سر درب مغازه نوشته شده فروشگاه پوشاک فرد انواع لباسهای زنانه ، مردانه پچگانه ، در تاریخ 2/5/68 به منظرو تعیین نصف میزان حق کسب پیشه با تصریح 7-6 از شش دانگ به استثنای ثمنیه اعیانی قرار ارجاع امر به کارشناس صادر می نماید و000 به عنوان کارشناس پس از ملاحظه محل و ملحوظ داشتن موقعیت محل میزان نصف حق کسب پیشه را مبلغ 000/000/15 ریال تعیین می نماید. آقای (د) وکیل خواندگان به نظر کارشناس اعتراض و استدلال می نماید یک دهنه مغازه روبروی مغازه موکل به شصت میلیون ریال فروش رفته بنابراین مغازه دو دهنه موکل از نظر سرقفلی بیشتر ارزش دارد. ضمنا" آقای وکیل خواندگان ایرادنموده است خواهانها مالک شش دانگ مغازه نیستند و بنابراین تقاضای تخلیه کل شش دانگ مغازه مجوز نداشته ودادگاه با رعایت حقوق حقه سایر مالکین ( یک دختر و ثمنیه اعیانی عیال ) بایستی قرارداد خوااست صادر نماید. شعبه 55 دادگاه حقوقی در مودر اعتراض به نظر کارشناس توجیه نموده و قرار ارجاع امر به هییت کارشناسان صادر می نماید در تاریخ 30/9/68 تا 3 نفر کارشناس از محل بازدید و نصف حق کسب و پیشه 7-6 از کل شش دانگ مغازه مورد بحث را(بدون استثنای ثمنیه اعیانی ) معین نمایند و هیئت کارشناس منتخبه پس از بازدید محل وانعکاس وضعیت نهایتا" اعلام می نمایند (با توجه به شرح موارد و قرار مورخ 2/5/68 و جمع عوامل موثر در موضوع و شرایط زمانی ومکانی مغازه بازدید - نصف حق کسب و پیشه مغازه فوق از قرار مبلغ 000/000/28 ریال تقدیم و نظریه تقدیم می گردد.) در حالی که بانو(س ) در مورخه 23/7/67 طی لایحه تقدیمی به دادگاه اعلام می نماید. کلیه سهام ملک مختلف فیه باحد از خواهانها به نام آقای (ع ) انتقال یافته است و ضمنا" تصریح می نماید که خواسته به همان کیفیت سابق (تخلیه مورد اجاره ) به عنوان انتقال به غیر می باشد. وکیل خواندگان مجددا" به نظر اخیر کارشناسان اعتراض و اظهار می نماید حق کسب و پیشه در بازارچه عباسی برای یک مغازه که ازپررونق ترین بازارچه های محل است 60 الی 70 میلیون می باشد و چون نظریه اعلامی با اوضاع واحوال مسلم قضیه منطبق نیست وعوامل تعیین کننده سرقفلی مورد توجه واقع نشده تقاضای انتخاب 5 نفر کارشناس می نماید ولی دادگاه بااعلام ختم رسیدگی ملخصا" چنین رای می دهد. نظر به اینه بر طبق تحقیاقت انجام یافته انتقال ملک توسط خوانده ردیف اول به خوانده ردیف دوم محرز گردیده و ناقل حق انتقال چنین حقی نداشته 0 لذا تخلف محرز است و عنایت به اینکه خوانده ردیف اول در (خصوص ادعای خواهان دلیلی که نافی حق خواهان باشد ابراز نداشته در نتیجه جهت میزان نصف حق کسب و پیشه موضوع به هیئت کارشناسان ارجاع گردیده که 000/000/28 ریال تعیین و مغایرتی با اوضاع و احوال مسلم قضیه ندارد فلذا برطبق بند3 از ماده 490 قانون مدنی مستاجر از خوانده ردیف اول ) مکلف به پرداخت اجاره بهای مورد اجاره می باشد ودعوی خواهان به نظر ثابت می باشد) و به استثناء ردیف 1 از ماده 12 قانون روابط موجر و مستاجر سال 1356 حکم به تخلیه مکان موصوف صادر و ضمنا" خوانده ردیف اول محکوم به پرداخت مبلغ چهل و پنج هزار ریال بابت اجور معوفه 9 ماهه در حق خواهانهاست و خواهانها متقابلا" در قبال تخلیه مکان مذکور به استناد تبصره 1 ماده 19 قانون روباط موجر ومستاجر مصوب 65 مکلف به پرداخت مبلغ 28 میلیون ریال به عنوان نصف حق کسب و پیشه به خوانده ردیف دوم می باشند.خوانده ردیف دوم متصرف مکان متنازع فیه مکلف است ظرف حداکثر دو ماه از تاریخ دریافت نصف حق کسب و پیشه مکان راتخلیه ودر اختیار خواهانها قرار دهد ضمنا" خواندگان محکوم به پرداخت مبلغ 18965 ریال بابت هزینه دادرسی و دستمزد کارشناس در حق خواهانهامی باشد این راه شعبه 55 دادگاه حقوقی تهران که در تاریخ 7/3/69 بدون توجه به تقاضای وکلای خواهانها در زمینه استرداد اجور معوقه صادر گردیده مورد تجدیدنظرخواهی از ناحیه آقای وکیل محکوم لهم قرار می گیرد که به شعبه پنجم دادگاه حقوقی یک تهران ارجاع می شود. در لایحه تجدیدنظرخواهی قید گردیده اولا" انتقال منافع مغازه مورد اجاره آقای (گ ) به غیر اساسا" صورت نگرفته و مغازه کماکان در ید مشارالیه است و گواهان این مطلب را تایید نموده اند ولی گواهان تجدیدنظر خواندگان که شهادتشان تلقینی متکی به استماع از آقای (ع ) از تجدیدنظرخواندگان بود فلذا برای احراز حقانیت تقاضا دارم تمام شهود در محضر دادگاه حاضر و ادای شهادت نمایند ثانیاگ خواهانها در موقع تقدیم دادخواست فقط مالک 7-6 سهم بوده اندو با چنین وضعی تقاضای تخلیه نسبت به شش دانگ مغازه مورد ادعا نداشته و بایستی قرار رد دادخواست صادر گردد ثانیا" تقاضای انتخاب 5نفر کارشناس نموده که مرجع رسیدگی کارشناسان بدوی را جهت روشن نمون شرایط تعیین سرقفلی دعوت می نماید وسپس بشرح زیر مبادرت به اصدار رای می نماید گرچه تجدیدنظر در امر کارشناسی از جهات منظور در مواد6و7 قانون تجدیدنظرخواهی نیست لیکن دادگاه برای استمالت از مستاجر اخذ توضیح از کارشناسان بدوی را محلوبا" خواسته ونظر به اینکه آنان حتی بدون توجه به تاریخ تقدیم دادخواست و در موعد کارشناس بشرح روز برآورد حق کسب و پیشه کرده اند لذا مبلع معینه آنان نه تنها کمتر از استحقاق مستاجر نیست بلکه مازاد بر آن تقدیم شده و اگر موجر معترض می شد همین مبلغ نیز تقلیل پذیر بود و در مورد مالکیت نیز در خلال داردسی کمال یافته لذا مالا" رای بدون استوار می شود. این رای مورد اعتراض آقای دادستان کل کشور قرار گرفته و به استناد ماده 35 قانون تشکیل دادگاههای کیفری یک ودو درخواست تجدیدنظر گردیده که لایحه مذکور به هنگام شور قرائت خواهدشد.
هیئت شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید پس از قرائت گزارش آقای ... عضوممیز واوراق پرونده مشاوره نموده چنین رای می دهند:

رای
تجدیدنظرخواهی وارد به نظر می رسد زیرا اولا" خواسته دعوی در دادخواست تخلیه 6سهم از 7 سهم مشاع از یک باب مغازه دودهنه جزء پلاک یک فرعی از1554 بخش ده تهران به استثناء ثمن اعیانی بوده و از طرف خوهانها به موقع خواسته تغییر نیافته و دادگاه مجاز نبوده رای بر صدور تخلیه شش دانگ مغازه صادر نماید فلذادادنامه مورد تجدیدنظردر قسمت مازاد بر خواسته مخدوش تشخیص به استناد ماده 35 قانون تشکیل دادگاههای کیفری یک ودو و شعب دیوان عالی کشور نقض و رای بر رد آن صادر و اعلام می شود. ثانیا" در مورد استرداد دعوی خواهانها نسبت به مطالبه اجور معوقه با توجه به لایحه ثبت شده به شماره 1879-17/8/69 از طرف وکیل خواهانها که دارای چنین اختیاری بوده دعوی مسترد شده و با وجود استرداد محکومیت خوانده ردیف یک موقعیت قانونی نداشته با نقض این قسمت از دعوی مطروحه رای بر رد آن صادر می شود.

مرجع :
کتاب صلح و اجاره و احکام راجع به آنها ، تالیف یداله بازگیر
چاپ اول ، سال 1379 ، چاپ گیتی ، انتشارات فردوسی

نوع :
آراء و نظریات
شماره انتشار :
718
تاریخ تصویب :
1370/12/25
تاریخ ابلاغ :
دستگاه اجرایی :
موضوع :