جهت مشاوره تلفنی با وکیل با شماره 09125141336 در تماس باشید.


شماره دادنامه 137/3
تاریخ رسیدگی 16/3/72
مرجع رسیدگی شعبه سوم دیوانعالی کشور

خلاصه جریان پرونده : در تاریخ 7/3/69 آقای (ج) دادخواستی به طرفیت بانوان فاطمه ومعصومه ... به خواسته الزام خواندگان به به تنظیم سند رسمی انتقال خانه پلاک 4642/4730 مقوم به مبلغ هشت میلیون ریال به دادگاه حقوقی یک تهران تسلیم و با استناد به فتوکپی قولنامه از خواندگان خریداری کرده ام لکن حاضر به تنظیم سند رسمی انتقال نیستند الازم آنان را به تنظیم سند رسمی انتقال تقاضا دارم 0 رسیدگی به موضوع شعبه 11 دادگاه حقوقی یک تهران ارجاع و پرونده به کلاسه 69/96 ثبت و با تعیین وقت و ابلاغ دعوی به خواندگان طرفین جهت رسیدگی دعوت شده اند درجلسه 10/7/69دادگاه خواندگان متفقا" اظهار داشته اند خانه متعلق به مادر ما بوده که فوت کرده و ما دو دختر او هستیم و پدرمان هم جزء ورثه بوده که او هم فوت کرده وراث دیگری دارد و ما فقط سهم خودمان را داریم در زمان قولنامه تلفنی با وراث دیگر صحبت کردیم گفتند شما حق نداشتید سهم ما را بفروشید و به هرحال ما نسبت به سهم خودمان هم پشیمان هستیم و درگیر سایر ورثه هستیم و تقاضای رسیدگی داریم نمی توانیم بفروشیم قیمت معامله هشتصد و هفتاد هزار تومان بوده هشتصد هزار تومان گرفته ایم و هفتاد هزار تومان مانده مشکلات ثبتی و شهرداری ندارد . دادگاه وضعیت ثبتی پلاک را از ثبت استعلام نموده پاسخ ثبت واصل به شماره 32953/10/69 ثبت شده و دادگاه در تاریخ 8/10/69 در وقت فوق العاده با کسب نظر مشاور خلاصتا" چنین اظهار نظر کرده است (مالکیت بانو فرح 000در ششدانگ 4641/4730 واقع در بخش 6 تهران ثابت است و به موجب گواهی حصر وراثت شماره 30309/1/66 وراث حین الفوت مشارالیها عبارتند از خواندگان و محمد ... همسر متوفیه و پدر خواندگان که ربع ترکه متوفیه من جمله پلاک فوق الذکر سهم شوهر و بقیه بالسویه سهم خواندگان است و با توجه به اینکه خواندگان قولنامه را تنظیم و امضاء کرده اند و از ثمن معامله هشت میلیون ریال دریافت کرده اند و انصراف و پشیمانی آنان بدون علت قانونی موثر در مقام نیست و قرارداد عادی 27/5/67 لازم الوفاو الزام آور می باشدو به نظر می رسدکه پشیمانی سودی نداشته باشد مستندا" به قرارداد طرفین و مواد 10و219 قانون مدنی نظر دادگاه لازم الوفا بودن قرارداد موصوف به نسبت سهم خواندگان که بهاء آنرا بیش از سهم خود دریافت داشته اند و نسبت به مازاد بر سهم خواندگان چون قرارداد از طرف اشخاص ذی سمت منعقد نشده الزام آور نیست و نظر دادگاه به رد دعوی در این قسمت است) با ابلاغ رونوشت نظریه دادگاه بانو فاطمه ... احد از خواندگان نسبت به نظریه دادگاه اعتراض کرده و پرونده تحت کلاسه 14/5353 درشعبه سوم دیوانعالی کشور مطرح رسیدگی قرار گرفته و هیئت وقت شعبه بشرح تصمیم شماره 143/203/3/70 اعتراض معترض را وارد ندانسته و نظریه دادگاه را بنا به جهات و دلایل منعکس در آن غیرمغایر با قانون تشخیص و تنفیذ نموده است و پرونده در اجرای ماده 14 به دادگاه اعاده گردیده و دادگاه بشرح دادنامه شماره 70478/17/9/70 به استناد مواد 10و219 قانون مدنی حکم به محکومیت خواندگان به تنظیم سند رسمی انتقال نسبت به سهم خودشان صادر نموده و نسبت به مازاد از سهم خواندگان چون دلیلی بر وقوع بیع سهم وراث دیگروجودندارد و فروش آن توسط خواندگان هم تنفیذ نگردیده دعوی مردود اعلام شده است با ابلاغ رونوشت دادنامه بانوان فاطمه و معصومه ... دادخواست تجدیدنظر به دادگاه صادر کننده حکم تسلیم نموده اند رئیس دادگاه بشرح تصمیم 3/5/72 تجدیدنظرخواهی را موجه ندانسته دستور ارسال پرونده را به دیوانعالی کشور صادر نموده و با وصول پرونده اداره دفتر دیوانعالی کشور و ثبت به کلاسه 8/6458 به این شعبه ارجاع شده است دفتر شعبه نسبت به تکمیل دادخواست تجدیدنظر و ابلاغ ثانی دادخواست و اعتراضات به تجدیدنظرخوانده اقدام کرده تجدیدنظر خواهان در مورد هزینه دادرسی مرحله تجدیدنظر دادخواست اعسار به دادگاه صادر کننده حکم تسلیم نموده اند ثانی دادخواست واعتراضات به تجدیدنظرخوانده ابلاغ گردیده پاسخ داده و استواری دادنامه را تقاضا کرده است مشروح اعتراضات تجدیدنظرخواهان پاسخ تجدیدنظر خوانده هنگام شور قرائت می شود.
هیئت شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید پس ازقرائت گزارش آقای ... عضو ممیز واوراق پرونده مشاوره نموده چنین رای می دهند.

رای
اعتراض تجدیدنظر خاهان نسبت به دادنامه شماره 17478/9/70 صادره از شعبه 11 دادگاه حقوقی یک تهران موجه و موثر نیست و نقش حکم را ایجاب نمی کند و با عنایت محتویات پرونده به ویژه متن و ظاهر سند عادی مورخ 27/5/67 مستند دعوی دادنامه تجدیدنظرخواسته در حدی که مورد تجدیدنظرخواهی قرار گرفته صحیح و بلااشکال تشخیص و در همین حد تایید و ابرام می شود.
خوانده فوق الذکر خریداری نموده ام با وصف آنکه مبلغ فوق را فی المجلس ونقدا" به خوانده تادیه نموده از طرف خوانده متعهد گردیده است که ظرف مدت سه ماه پس از انعقاد قرارداد نسبت به انتقال سند رسمی به نام این حقیر اقدام لازم را مبذول نماید متاسفانه پس از گذشت مدت مدیدی و یکبار اقامه دعوی نامبرده علیه فدوی مشارالیه از ایفای تعهد قانونی و شرعی خود نسبت به انتقال سند رسمی استنکاف ورزیده است لذا با عنایت به مراتب معنونه فوق و بذل توجه انسانی در ماهیت امر استدعا دارد رسیدگی در کیفیت مطروحه و نهایتا" الزام خوانده به انتقال سند رسمی ششدانگ اتوبوس اخیرالذکر مورد استدعا است . ) فتوکپی قولنامه و نامه شماره 66/4/5278/10/66 دادیاری شعبه چهارم دادسرای ناحیه پنج و فتوکپی قرار مورخ 12/10/66 دادیاری مذکور را برای اثبات ادعای خود ضمیمه نموده است . دادگاه مرجوع الیه با تعیین وقت طرفین را برای رسیدگی دعوت ووضعیت مالکیت اتومبیل راازشماره گذاری استعلام نموده و اداره اخیرالذکر بشرح وارده 91673/5/67 مالکیت آقای (الف) را تایید و قید نموده به موجب نامه شماره 2459/2/67 دایره سوم اجرای ثبت تهران ممنوع المعامله می باشد آقای (ب) با تسلیم لایحه ای که به شماره 262526/7/67 ثبت شده و باضمیمه کردن فتوکپی وکالتنامه شماره 32251 خود را به سمت وکیل خوانده معرفی واعلام کرد موکلش منکر قولنامه ادعائی بوده و ضمن تکذیب مستند مدعی عدم دریافت وجه می باشد و به فرض اثبات اصالت مستند حاکی است مبلغ معامله ... /500/6 ریال می باشد که خواهان 650000 ریال آن را داده و با عنایت به تکذیب اسناد وانکار موکل تقاضای رسیدگی و حکم به بطلان دعوی خواهان دارد و جلسه دادگاه در تاریخ 16/7/67 با حضور خواهان و وکیل خوانده تشکیل شده و پس از استماع اظهارات طرفین وملاحظه مدارک دادگاه ملاحظه پرونده های کیفری استنادی طرفین و نیز پرونده ثبت و اطلاع از مشخصات چکهای استنادی خواهان را ضروری دانسته تا پس از ملاحظه آنها نسبت به ایرادات وکیل خواهان در مورد تکذیب مستند و انکار امضای خوانده در ذیل مستند مورد رسیدگی قرار گیرد و چون رسیدگی به درخواست صدور دستور موقت مبنی بر منع نقل و انتقالات به شعبه 27 دادگاه حقوقی یک تهران ارجاع شده دستور ارسال پرونده به شعبه مزبور را صادر و درماهیت طرفین را برای روز17/11/67 دعوت و پرونده های کیفری را مطالبه و جریان اجرای ثبت نیز استعلام شده است و به خواهان گواهی اعطاء شده تا فتوکپی چکها را تهیه و تسلیم نماید که تهیه و تسلیم داشته است و دایره سوم اجرای ثبت بشرح وارده به شماره 223685/9/67 اعلام نموده که اتومبیل در رهن آقای (ت) بوده که با صدور اجرائیه توقیف گردیده بود ولی اخیرا" رفع توقیف گردیده و جلسه دادگاه در تاریخ 17/11/1367 با حضور خواهان تشکیل شده و پس از توضیحات مشارالیه و ملاحظه لایحه وکیل خوانده مبنی بر فوت موکلش دادگاه با توجه به اینکه خواهان اعلام کرده با استفاده از مستند باقی است و درخواست رسیدگی به صحت و اصالت آن مستند را در صندوق دادگاه نگهداری نموده و به لحاظ فوت خوانده قرار توقیف دادرسی صادرکرده است خواهان بشرح لایحه وارده به شماره 21130/1/68 وراث متوفی را معرفی کرده است دادگاه طرفین را برای رسیدگی دعوت نموده و آقای (م) با تسلیم لایحه ای که به شماره 27246/1/68 ثبت شده با ضمیمه کردن فتوکپی وکالتنامه شماره 92128 خود را به سمت وکیل خواهان رای معرفی نموده و آقای (ب) نیز در جلسه مورخ 3/7/1368 با تسلیم فتوکپی وکالتنامه شماره 73202 خود را به سمت وکیل ورثه خوانده متوفی معرفی و در جلسه دادگاه که با حضور خواهان و وکیل او تشکیل شده حاضر گردیده و پس ازاستماع توضیحات وکلای طرفین دادگاه ملاحظه پرونده کلاسه 66/600 شعبه اول بازپرسی ناحیه 5 دادسرا و نیز ملاحظه فتوکپی چک شماره 656833 که بنا به اظهار خواهان بابت قسمتی از بهای اتوبوس بوده را ضروری دانسته و با تعیین وقت احتیاطی و استعلام بانک محال علیه و وصول پاسخ به شماره وارده 453/223/8/68 دادگاه در تاریخ 29/8/1368 در وقت فوق العاده تشکیل جلسه داده و با ملاحظه پرونده های کلاسه 4/66/1278 شعبه 4 دادیاری و66/600 شعبه اول بازپرسی ناحیه 5 دادسرا و انعکاس خلاصه پرونده ها برای رسیدگی به صحت و اصالت مستند قرار رسیدگی ازطریق تحقیق از شهود و مسجلین صادر نموده و با تعیین وقت وکلای طرفین را برای تحقیق از شهود خواهان دعوت کرده و در تاریخ 8/11/68 جلسه دادگاه با حضور وکلای طرفین تشکیل شده و پس از استماع شهادت چهار نفر از گواهان دادگاه تحقیق از آقای مهدی ... تنظیم کننده مستند دعوی و نیز استعلام از دفترخانه تنظیم کننده رسند رهنی در خصوص فک و یا عدم فک آن و همچنین استعلام از دایره سوم ثبت اسناد در مورد اینکه پرونده اجرائی مختومه شده و یا اینکه عملیات اجرائی ادامه دارد ضروری دانسته و با تعیین وقت وکلای طرفین را برای رسیدگی دعوت و مراتب فوق را استعلام و گواه فوق الاشعار را دعوت کرده است و بالاخره در تاریخ 29/8/1369 جلسه دادگاه با حضور خواهان و وکیل اوتشکیل شده واز آقای (م) تحقیق کرده وپس ازاستماع اظهارات وکیل خواهانو ملاحظه لایحه وکیل خوانده بشرح وارده 4426 29/8/69 و کسب عقیده آقای مشاور و رد ایراد مشمول اعتبار قضیه محکوم بها ختم رسیدگی را اعلام و نظریه خود را بشرح زیر اعلام کرده است (دعوی آقای (ف) با وکالت آقای (م) علیه آقای (ح) وخانمها فریده و فاطمه و فریبا و زرین تاج 000 که متعاقب فوت مرحوم (الف) وکالت آقای (ب) به عنوان قائم مقام مشارالیه طرف دعوی مطروحه قرار گرفته اند عبارت است از تنظیم سند رسمی انتقال یکدستگاه اتوبوس 302 مدل 1351 شماره 76367 تهران الف با احتساب خسارت دادرسی و توضیحا" اظهار گردیده است که بدوا" در تاریخ 20/7/64 مرحوم (الف) سه دانگ از اتوبوس مذکور را با تنظیم سند عادی به مبلغ 3200000 ریال به خواهان منتقل نموده وسپس درتاریخ 30/10/64 سه دانگ دیگر را به مبلغ 3300000 ریال به مشارالیه انتقال داده و قراردادمورخ 30/10/64 را در بنگاه معاملات اتومبیل تنظیم و سندعادی قبلی را پاره نموده اند اگرچه وکیل خوانده متوفی در اولین جلسه دادرسی کلیه قراردادهای استناد شده از جانب خواهان را مورد انکار قرار داده و وکیل خواهان در پاسخ ایراد مشارالیه اعلام نموده است که مصرا" با استفاده از قرارداد مورخ 30/10/64 باقی است و تقاضای رسیدگی به صحت و اصالت سند مزبور ازطریق شهادت شهودداردمع الوصف در اولین جلسه دادرسی نسبت بایر از اصل سند مذکور اقدامی به عمل نیاورده است لکن با عنایت به اینکه مطابق مقررات ماده 8 قانون اصلاح پاره ای از قوانین دادگستری و ماده 28 لایحه قانونی تشکیل دادگاههای عمومی دادگاه می تواند جهت احراز واقع وکشف حقیقت به انجام هرگونه تحقیق مبادرت نماید و به لحاظ مقررات مواد مرقوم عدم ارائه اصل سنددراولین جلسه دادرسی مانع رسیدگی و تحقیقات لازم جهت احراز واقع نمی گردد و نظر به اینکه خواهان در جلسه دادرسی مورخ 17/11/67 اصل مستند را به دادگاه تسلیم نموده و با التفات به مراتب مذکور و سایر اوراق پرونده و محتویات پرونده های کیفری کلاسه 66/600 به شعبه اول بازپرسی ناحیه 4دادسرای عمومی تهران و66شعبه 4 دادیاری ناحیه مذکور مورد استناد طرفین دادگاه مبادرت به صدور قرار رسیدگی به صحت و اصالت مستند مذکور از طریق استماع شهادت شهود نموده است نظر به اینکه دونفرگواهان اقامه شده از جانب وکیل خواهان به اسامی آقایان حسن ابراهیم و محمود ... مفادا" و متحدا" قصد و رضای طرفین در انتقال اتوبوس مورد بحث را به خواهان از جانب خوانده متوفی شهادت داده اند و مجموع اظهارات آنان از انجام مذاکرات قبلی بین آنان جهت انتقال مورد معامله و حصول توافق در اینخصوص و صدور چک جهت پرداخت بهای آن حکایت دارد و به این لحاظ اگرچه گواهان نامبرده اظهار نموده اند که در تنظیم قرارداد مذکور در محل آن حضور نداشته اند لکن ادای شهادت آنان افاده قطع و حصول توافق بین طرفین نسبت به انتقال مورد معامله موضوع سند مذکور می نماید و گواه دیگربه نام آقای جهانگیر ... مراجعه متعاملین را جهت تنظیم قرارداد به بنگاه واسطه معاملات شهادت داده است و نظر به اینکه آقای اسمعیل ... مشخص واسطه انجام معامله صریحا" و منجزا" تنظیم قرارداد مورد بحث را در بنگاه مورد تصدی خود و نیز امضای آن را به وسیله خود شهادت داده است و از مجموع اظهارات گواهان نامبرده افاده قطع یقین در صحت و اصالت قراردادمستند دعوی و وقوع عقد بین طرفین دعوی می نماید و نظر به اینکه اظهارات دو نفر از گواهان مزبوردر شعبه 4 دادیاری ناحیه 5 دادسرای عمومی تهران و اقرار شخصی خوانده متوفی مبنی بر وصول مبلغ پانصد و پنجاه هزار تومان از خواهان در مرجع مذکور نیز موید مراتب مذکور است و نظر به اینکه مندرجات سند مورد بحث حکایت دارد که خوانده متوفی تمامی یکدستگاه اتوبوس موضوع دعوی را به مبلغ شش میلیون و پانصد هزار ریال به خواهان منتقل نموده و تمامی بهای مورد معامله را دریافت کرده و بین طرفین مقرر شده است که در تاریخ 30/1/65 در دفترخانه اسناد رسمی مبادرت به تنظیم سند رسمی نمایند و نظر به اینکه هیچگونه دلیل و مدرکی که از اقاله یا تفافسخ قرارداد مذکور بین طرفین حکایت نماید ابراز و ارائه نگردیده است و لذا مستندا" به مواد 10و 219 قانون مدنی مفاد سند مذکور بین طرفین معتبر و لازم الاتباع است بنا به مراتب دعوی خواهان به نظر دادگاه ثابت است و مستندا" به مواد مرقوم و با رعایت مقررات ماده 14قانون تشکیل دادگاههای حقوقی یک و دو نظر استنباطی دادگاه دائر به الزام خواندگان به تنظیم سند رسمی انتقال اتوبوس موصوف در فوق در قبال خواهان و و محکومیت خواندگان به پرداخت مبلغ 291950 ریال بابت خسارت دادرسی در حق خواهان اعلام می شود پرداخت نصف هزینه تنظیم سند رسمی به عهده خواهان ومابقی هزینه ها و عوارض مربوط به عهده خواندگان است . ) و پس از ابلاغ نظریه در مهلت مقرر آقای وکیل خواندگان نسبت به نظریه اعتراض و درخواست عدول از نظریه و صدور حکم به رد دعوی خواهان نموده است که پس از ارسال پرونده به دیوان عالی کشور رسیدگی به این شعبه ارجاع و به کلاسه بالا ثبت شده است لایحه اعتراضیه هنگام شور قرائت خواهد شد.
هیئت شعبه در تاریخ تشکیل گردید پس از قرائت گزارش آقای ... عضو ممیز و بررسی اوراق پرونده و نسبت به نظریه مورخ 19/8/1369 مشاوره نموده چنین رای می دهند.

بسمه تعالی
چون خواهان در لایحه ای که در تاریخ 6/5/1370 به این شعبه تسلیم داشته عنوان نموده (ماشین را به دیگری فروخته اند) که در این باره می بایست نسبت به مالکیت اتومبیل از اداره شماره گذاری استعلام تامعلوم شود در ملکیت چه کسی یا کسانی می باشدسپس مبادرت به صدور رای قانونی نمایند لذا در وضع فعلی نظریه واجد ایراد قضائی تشخیص و پرونده به دادگاه صادر کننده نظریه ارسال تاپس از استعلام به شرح مذکور در فوق مبادرت به صدور رای مقتضی نمایند.

مرجع :
کتاب قانون مدنی در آیینه آراء دیوان عالی کشور - عقود وتعهدات
به اهتمام یدالله بازگیر- انتشارات فردوسی - چاپ اول - چاپ دریا

نوع :
آراء و نظریات
شماره انتشار :
137
تاریخ تصویب :
1372/03/16
تاریخ ابلاغ :
دستگاه اجرایی :
موضوع :