جهت مشاوره تلفنی با وکیل با شماره 09122171024 در تماس باشید.


مرجع تصویب: هیات عمومی دیوان عدالت اداری
شماره ویژه نامه: 650
چهارشنبه،18 دی 1392
سال شصت و نه شماره 20054 رأی شماره‌های 666 الی 668 هیأت عمومی دیوان عدالت اداری با موضوع عدم استحقاق کارکنان سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به دریافت فوق‌العاده مأموریت خارج از کشور مصرح در قانون مقررات استخدامی سپاه پاسداران" href="/tags/30437/ماده-158-قانون-مقررات-استخدامی-سپاه-پاسداران/" class="link">ماده 158 قانون مقررات استخدامی سپاه پاسداران به تاریخ قبل از سال 1370
شماره91/47، 48، 45 8/10/1392
تاریخ دادنامه: 25/9/1392 شماره دادنامه: 668 ـ 667 ـ 666
کلاسه پرونده: 91/48، 47، 45
مرجع رسیدگی: هیأت عمومی دیوان عدالت اداری
درخواست‌کننده: آقایان محمدکریم ابراهیمی حق، جاسم تخت رونده و سید اسماعیل نصیرخوانی
موضوع شکایت و خواسته: اعلام تعارض نسبت به آراء صادر شده از شعب دیوان عدالت اداری
گردش‌کار: آقایان محمدکریم ابراهیمی حق و جاسم تخت رونده و سید اسماعیل نصیرخوانی به موجب دادخواستهایی اعلام کرده‌اند که در موضوع پرداخت حق مأموریت خدمت خارج از کشور به کارکنان سپاه پاسداران انقلاب اسلامی تا تاریخ تصویب قانون مقررات استخدامی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی مصوب 21/7/1370 شعب دیوان عدالت اداری آراء متناقض صادر کرده‌اند و با توجه به مراتب رفع تعارض و صدور رأی وحدت رویه را خواستار شده‌اند.
گردش‌کار پرونده‌ها و مشروح آراء به قرار زیر است:
الف: شعبه پنجم دیوان عدالت اداری در رسیدگی به پرونده شماره 84/5/599 با موضوع دادخواست آقای سید اسماعیل نصیرخوانی به طرفیت نیروی قدس سپاه و به خواسته مطالبه حق مأموریت ارزی به موجب دادنامه شماره 1180 ـ 28/6/1385، مفاداً به شرح آینده به صدور رأی مبادرت کرده است:
چون به موجب مستندات ارائه شده از سوی شاکی، اعزام وی توسط سپاه پاسداران انقلاب اسلامی از تاریخ 13/10/1364 تا 13/2/1365 محرز تشخیص می شود، نظر به این که پرداخت حق مأموریت، تکلیف مرجع اعزام‌کننده و حق فرد اعزام شونده است. بنابراین ضمن وارد دانستن شکایت، مشتکی‌عنه را به پرداخت حق بیمه مأموریت شاکی در خصوص زمان مذکور مکلف می‌سازد. رأی صادر شده ظرف بیست روز پس از ابلاغ قابل اعتراض در شعب تجدیدنظر دیوان عدالت اداری خواهد بود.
در اثر تجدیدنظرخواهی نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی از رأی مذکور شعبه سوم تجدیدنظردیوان عدالت اداری به موجب دادنامه شماره 1504 ـ 28/11/1385 مفاداً به شرح آینده به صدور رأی مبادرت می‌کند.
با توجه به محتویات پرونده، شاکی مدعی است که از تاریخ 13/10/1364 تا 13/2/1365 در مأموریت خارج از کشور (لبنان و سوریه) مشغول خدمت بوده است و حق مأموریت ارزی به وی پرداخت نکرده‌اند. لذا درخواست الزام طرف شکایت به پرداخت حق مأموریت ارزی را دارد. با توجه به این که مأموریت نامبرده قبل ازتصویب قانون استخدامی سپاه پاسداران بوده است و مطابق ماده 158 قانون سپاه مصوب 1370 که دستورالعمل اجرایی آن در سال 1372 به تصویب رسیده است حق مأموریت ارزی تنها به کارکنانی تعلق می‌گیرد

که از تاریخ تصویب این قانون به بعد به مأموریت برون‌مرزی اعزام شده باشد و به ماقبل آن قابلیت تسری ندارد. بنابراین ضمن نقض دادنامه معترض عنه به رد شکایت شاکی حکم صادر و اعلام می‌شود. این رأی قطعی است.
ب: شعبه بیست و دوم دیوان عدالت اداری در رسیدگی به پرونده شماره 22/83/1207 با موضوع دادخواست آقای جاسم تخت رونده به طرفیت سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و به خواسته الزام به پرداخت حق مأموریت خدمت در خارج از کشور به موجب دادنامه شماره 1955 ـ 1/10/1383، مفاداً به شرح آینده به صدور رأی مبادرت کرده است:
خواسته شاکی به طرفیت مشتکی عنه مطالبه حق مأموریت خارج از کشور انجام شده از تاریخ 24/3/1362 تا 21/7/1362 و از 13/4/1363 تا 2/9/1368 و از 25/3/1371 تا 1/11/1371 جمعاً به مدت 78 ماه 7 روز است. با عنایت به گواهی و تأییدیه شماره 52241 ـ2000ـ4ق/ط مورخ 4/12/1378 صادر شده از طرف رئیس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی (نیروی قدس) به شرح مضبوط در پرونده که بر انجام مأموریت از ناحیه شاکی در فواصل تاریخهای اعلام شده فوق در خارج از کشور دلالت دارد که مستند مزبور از هرگونه تعرض مصون مانده است و از طرفی مشتکی عنه به شرح لایحه‌ای ضمیمه، تأیید مأموریتهای انجام شده از ناحیه شاکی، اعلام داشته است حق مأموریت ارزی به استناد ماده 158 قانون استخدامی سپاه و دستورالعمل اجرایی آن تنها به کارکنانی تعلق می‌گیرد که از تاریخ تصویب این قانون به بعد به مأموریت اعزام شوند و به مأموریت‌های مبنی از تصویب قانون مزبور و دستورالعمل اجرایی آن اعلام داشته تعلق نمی‌گیرد. ولی با توجه به این که اولاً: ماده استنادی مشتکی عنه پرداخت حق مأموریت به پرسنل را که قبل از تصویب این قانون مأموریت خود را انجام داده‌اند منع نکرده است و از طرفی بدیهی است که حق مأموریت در قبال مأموریتهای انجام شده از حقوق مکتسبه است و یک اصل پذیرفته شده حقوقی است و با توجه به این که مأموریتهای محوله در فواصل تاریخهای اعلامی از ناحیه شاکی حسب گواهی سپاه قدس انجام گرفته است و پرداخت حق مأموریتهای انجام شده هم از حقوق مسلم و مکتسبه شاکی است و با توجه به این که مشتکی‌عنه هم هیچ گونه توجیه قانونی در جهت علت عدم پرداخت حق مأموریت شاکی اعلام نکرده است. بنا به مراتب فوق شکایت شاکی را وارد تشخیص داده و به الزام مشتکی‌عنه به پرداخت حق مأموریت ایام مأموریتهای انجام شده به شرح فوق طبق مقررات قانونی حکم صادر و اعلام می‌دارد. رأی صادر شده ظرف مهلت بیست روز پس از ابلاغ قابل تجدید نظر است.
در اثر تجدیدنظرخواهی از رأی مذکور، شعبه سوم تجدیدنظر دیوان عدالت اداری به موجب دادنامه شماره 1269 ـ 20/9/1384 با این استدلال که ماده 158 قانون سپاه پاسداران انقلاب اسلامی پرداخت حق مأموریت خارج از کشور در سال 1370 تصویب شده است و تا قبل از سال 1370 فاقد حکمی در این زمینه است. دعوای شاکی تا زمان تصویب قانون مذکور را غیر وارد تشخیص و حکم را نقض می‌کند و برای مأموریت بعد از سال 1370 حکم تجدیدنظر خواسته را تأیید می‌کند.
ج: شعبه پنجم دیوان عدالت اداری در رسیدگی به پرونده شماره 86/5/2061 با موضوع دادخواست آقای محمدکریم ابراهیمی حق به طرفیت سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و به خواسته الزام به پرداخت حق مأموریت خدمت در خارج از کشور به موجب دادنامه شماره 3153 ـ 23/10/1387، مفاداً به شرح آینده به صدور رأی مبادرت کرده است:
نظر به این که مطابق مفاد ماده 158 قانون استخدامی سپاه، کارکنانی که به مأموریت خارج از کشور اعزام می‌شوند از فوق‌العاده مأموریت برخوردار خواهند شد. با عنایت به این که این قانون در سال 1370 و دستورالعمل آن در سال 1372 تصویب شده است پرداخت حق مأموریت ارزی به سنوات قبل تسری ندارد عطف به ماسبق نمی‌شود، بنابراین مدت خدمت شاکی از تاریخ اعزام تا لازم‌الاجرا شدن قانون سپاه فوق‌العاده ارزی به وی تعلق نخواهد گرفت و شکایت وی در این خصوص مردود اعلام می‌شود و از تاریخ لازم الاجرا شدن قانون سپاه تا تاریخ پایان مأموریت، فوق‌العاده مذکور به وی تعلق می‌گیرد و مشتکی‌عنه ملزم به پرداخت آن است. لذا ذی‌حق بودن شاکی در این مدت محرز و ب ه حقانیت شکایت وی حکم صادر و اعلام می‌شود. این رأی قطعی است.
د: شعبه بیست و دوم دیوان عدالت اداری در رسیدگی به پرونده شماره 22/83/1544 با موضوع دادخواست آقای محمدحسن ایمانی با وکالت آقای محمد عمارلو به طرفیت سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و به خواسته الزام به پرداخت حق مأموریت خارج از کشور به موجب دادنامه شماره 199 ـ 17/2/1384 مفاداً به شرح آینده به صدور رأی مبادرت کرده است:
خواسته و شکایت وکیل شاکی به طرفیت سپاه پاسداران انقلاب اسلامی مبنی بر صدور حکم به الزام خوانده به پرداخت حقوق قانونی حق مأموریت انجام شده است، بدین توضیح وکیل شاکی مدعی است که موکلش از تاریخ 1/9/1364 تا 25/7/1371 در نیروی قدس سپاه مستقر در لبنان به عنوان مسؤول نمایندگی ولی فقیه با درجه سرپرستی (درجه اکتسابی) در مأموریت خارج از کشور بوده و حق مأموریت وی در این مورد از طرف مشتکی‌عنه که اعزام‌کننده ایشان به مأموریت بوده است پرداخت نشده است و بدین طریق در مقام طرح شکایت برآمده است که با عنایت به مجموع محتویات پرونده و با توجه به احکام صادر شده از سوی مقامات مسؤول در اعزام شاکی به مأموریتهای خارج از کشور و با توجه به پاسخ مشتکی عنه که ضمن تأیید اعزام شاکی به مأموریتهای مورد ادعای وی و این که عمده علت عدم پرداخت حق مأموریت وی را عدم تصویب قانون تا سال 1372 اعلام کرده و همچنین عدم تأمین اعتبار و عدم تخصیص بودجه، ولی از آنجا که حق مأموریت از حقوق مکتسبه هر فرد است که وقتی به مأموریت اعزام می‌شود این حقوق به وی تعلق می‌گیرد و قانونگذار هم منعی در این مورد نکرده است و از طرفی عدم تأمین اعتبار و تخصیص بودجه هم در این مورد نمی‌تواند مسقط حقوق مکتسبه صاحب حق باشد و با توجه به مراتب فوق و این که مشتکی‌عنه دفاعی که در جهت رد شکایت وکیل شاکی باشد به عمل نیاورده است. لذا شکایت وی را وارد تشخیص و حکم بر الزام مشتکی‌عنه به پرداخت حق و حقوق قانونی شاکی از بابت مأموریتهای انجام شده در طول مدت اعلامی وفق مقررات قانونی صادر و اعلام می‌دارد. رأی صادر شده ظرف بیست روز پس از ابلاغ قابل تجدیدنظرخواهی در شعب تجدیدنظر دیوان عدالت اداری است.
با تجدیدنظرخواهی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی از رأی مذکور، شعبه سوم دیوان عدالت اداری به موجب دادنامه شماره 1656 ـ 8/11/1384، مفاداً به شرح آینده به صدور رأی مبادرت می‌کند:
با توجه به محتویات پرونده شاکی مدعی است که از تاریخ 1/9/1364 تا 25/7/1371 در نیروی قدس سپاه، مستقر در لبنان مشغول خدمت بوده است که حق مأموریت ارزی به وی پرداخت نشده است. تقاضای مطالبه حق مأموریت برون مرزی را دارد با عنایت به مفاد ماده 158 قانون استخدامی سپاه پاسداران مصوب سال 1370 آیین‌نامه اجرایی نیز در سال 1372 به تصویب رسیده حق مأموریت ارزی تنها به کارکنانی تعلق می‌گیرد که از تاریخ تصویب این قانون به بعد به مأموریت برون‌مرزی اعزام شده باشد و این قانون به سنوات قبل تسری ندارد و عطف به ماسبق نشده است. بنابراین حقوق ادعایی شاکی از تاریخ 1/9/1364 تا لازم‌الاجرا شدن قانون سپاه به وی تعلق نخواهد گرفت. لذا آن بخش از دادنامه معترض‌عنه نقض می‌شود و از تاریخ لازم‌الاجرا شدن قانون سپاه (10/9/1370) تا 25/7/1371 حقوق مورد ادعا به شاکی تعلق می‌گیرد و اداره طرف شکایت ملزم به پرداخت حقوق نامبرده در آن مدت خواهد بود لذا این بخش از دادنامه صادر شده از شعبه بدوی عیناً تأیید و استوار می‌شود.
نسبت به این آراء، ماده 18 قانون دیوان عدالت اداری مصوب سال 1385 اعمال می‌شود و شعبه دوم تشخیص دیوان عدالت اداری به موجب دادنامه شماره 230 ـ 29/7/1387 چنین رأی صادر می‌کند:
نظر به این که عدم تصویب مقررات و همچنین عدم تأمین اعتبار نمی‌تواند نافی حقوق مکتسبه مستخدمان شود و چون در مانحن‌فیه اصل مأموریت شاکی مورد تأیید اداره طرف شکایت واقع شده است و مواردی را که مرجع طرف شکایت به عنوان عوامل تعذر در پرداخت حق مأموریت اعلام کرده است خارج از اراده شاکی است و فی‌الواقع مؤثر در مقام نیست. لذا با عنایت به مراتب مرقوم درخواست اعمال مقررات ماده 18 قانون دیوان عدالت اداری از ناحیه ریاست محترم دیوان عدالت اداری در پرونده امر با ضوابط قانونی انطباق دارد و با کسب جواز حاصله از ماده 10 همین قانون با نقض دادنامه شماره 1656ـ 8/11/1384 شعبه سوم تجدیدنظر دیوان عدالت اداری با التفات به استدلالهای شعبه 22 دیوان عدالت اداری نتیجتاً با وارد دانستن شکایت و تأیید دادنامه صادر شده از شعبه 22 دیوان عدالت اداری به شماره 199 ـ 17/2/1384 حکم صادر و اعلام می‌دارد. رأی صادر شده قطعی است.
هیأت عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ یاد شده با حضور رؤسا، مستشاران و دادرسان علی ‎ البدل شعب دیوان تشکیل شد. پس از بحث و بررسی، با اکثریت آراء به شرح آینده به صدور رأی مبادرت می ‎ کند.

رأی هیأت عمومی
اولاً: تعارض در آراء مندرج در گردش‌کار محرز است.
ثانیاً: مطابق بند ث ماده 2 قانون استخدام کشوری مصوب سال 1347، مستخدمان تابع مقررات استخدامی نیروهای مسلح از نظر استخدامی تابع مقررات خاص خود هستند. نظر به این که به موجب نامه شماره 5/28082/33/م ف ک ـ 21/6/1392 رئیس دفتر فرمانده معظم کل قوا، سپاه پاسداران دارای مقررات خاص اساسنامه‌ای بوده، بنابراین از شمول قانون استخدام کشوری و حکم مقرر در بند (ج) ماده 39 قانون یاد شده خارج بوده است. از طرفی در ماده 158 قانون مقررات استخدامی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی مصوب 21/7/1370، فوق‌العاده مأموریت در خارج از کشور برای مشمولان قانون یاد شده پیش‌بینی شده است و این حکم به گذشته عطف نشده است. با توجه به مراتب، کارکنان سپاه پاسداران انقلاب اسلامی که قبل از قانون مقررات استخدامی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی مصوب 21/7/1370، به مأموریت خارج از کشور اعزام شده‌اند، استحقاق دریافت فوق‌العاده مأموریت مندرج در این ماده قانونی را به تاریخ قبل از سال 1370 ندارند و آرائی که در خصوص خواسته شکات به شرح مندرج در گردش‌کار به رد شکایت صادر شده است صحیح و موافق مقررات است. این رأی به استناد بند 2 ماده 12 و ماده 89 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 برای شعب دیوان عدالت اداری و سایر مراجع اداری مربوط در موارد مشابه لازم‌الاتباع است.
رئیس هیأت عمومی دیوان عدالت اداری ـ محمدجعفر منتظری

نوع :
آراء و نظریات
شماره انتشار :
20054
تاریخ تصویب :
1392/9/25
تاریخ ابلاغ :
دستگاه اجرایی :
موضوع :