×

مجازات اصلی به چهار دسته تقسیم می شود که عبارتند از مجازات حدی، مجازات تعزیری، قصاص و دیه که هر یک از موارد گفته شده، احکام و شرایط مخصوص به خود را داشته و با دیگری متفاوت اند. به طور کلی ، مجازات دیه، جریمه ای نقدی است که در مورد جرایم عمدی و جرایم غیر عمدی در نظر گرفته می شود که مقدار دیه کامل ابتدای هر سال توسط رئیس قوه قضاییه اعلام می شود .

با این حال ، در شرایطی ممکن است دیه ای که برای جرمی در نظر گرفته می شود، از میزان دیه تعیین شده در شرایط عادی بیشتر باشد که این موضوع بنا به قرار گرفتن در ماه های حرام موضوعیت پیدا می کند و تحت عنوان تغلیظ دیه شناخته شده است .

معنی تغلیظ دیه

همه کسانی که با موضوع دیه سر و کار داشته اند احتمالا به معنی تغلیظ دیه توجه کرده اند . در اینجا می خواهیم بررسی کنیم تغلیظ دیه یعنی چه؟ تغلیظ یعنی " شدت دادن " و دیه یعنی " خون بها ". بنابراین تغلیظ دیه یعنی تشدید کردن خون بها؛ تغلیظ دیه تنها برای جرم قتل صورت می گیرد و برای جراحات هرگز تغلیظ دیه در نظر گرفته می شود .

لازم به ذکر است که تغلیظ دیه تنها در موارد خاصی که در قانون مشخص شده است امکان پذیر بوده و منحصرا در این موارد می توان مقدار دیه جنایات را افزایش داد.

شرایط کلی تغلیظ دیه

برای اعمال تغلیظ دیه ، مجموعه ای از احکام و شرایط کلی مد نظر قرار می گیرد که شرایط کلی تغلیظ دیه از قرار زیر است :

1 - در حکم تغلیظ دیه فرقی بین فرد بالغ و فرد نابالغ وجود ندارد . یعنی فرقی ندارد که مقتول ، کودک باشد یا بزرگ سال ، در هر صورت قتل انسان موجب تغلیظ دیه او خواهد شد .

2 - در حکم تغلیظ دیه تفاوتی بین زن و مرد وجود ندارد . یعنی فرقی نمی کند که مقتول زن باشد یا مرد. مقدار دیه قتل هر مقدار که باشد ، یک سوم به آن افزوده خواهد شد .

3 - یکی دیگر از شرایط کلی تغلیظ دیه ، این است که برای اعمال این حکم فرقی بین مقتول مسلمان و نامسلمان وجود ندارد.

4 - اگر جنین بعد از پیدایش روح به سبب حادثه ای به قتل برسد، مشمول تغلیظ دیه است.

5 - در مواردی که دیه از طرف عاقله یا بیت المال پرداخت شود نیز حکم تغلیظ دیه جاری است. یعنی اگر بیت المال  یا عاقله (یعنی خویشاوندان نزدیک) محکوم به پرداخت دیه شدند، باز هم حکم تغلیظ دیه اعمال خواهد شد.

میزان افزایش دیه به چه مقدار است؟

برفرض که خانواده مقتول قصد قصاص نداشته باشند و خواهان دیگه باشند قاتل موظف است علاوه بر پرداخت دیه نفس (۳۳۰ میلیون) یک سوم دیگر (۱۱۰ میلیون) دیه نیز بپردازد یعنی مجموع ۴۴۰ میلیون تومان .

همین فرد در خصوص محدوده حرم مکه (صرفاً کعبه ومسجد الحرام) نیز قابل تصور و جاری است.

باید توجه نمود که طبق قانون برای افزایش دیه لازم است هم ورود چاقو و هم فوت مجنی علیه هر دو در ماه حرام واقع شوند حتی اگر فوت شخص یکی از ماههای حرام چند سال بعد هم محقق شود همچنان دیه افزایش پیدا می‌کند و لزومی ندارد که تمامی آنچه بیان شد صرفاً در یک بازه زمانی ۳۶۵ روزه واقع شود.

ماه های حرام: ( محرم ، رجب ، ذی القعده ، ذی الحجه)

مضافاً اینکه حکم تغلیظ دیه در خصوص جرایم غیر عمدی همانند حوادث رانندگی نیز جاری است البته باز هم تاکید می شود منوط به اینکه تصادف و فوت هر دو در ماه های حرام واقع شود.

در نهایت قابل ذکر است که برخلاف تصور عموم مردم ماه‌های رمضان و صفر به عنوان ماه حرام محسوب نمی‌شوند و دیه  قتل در این دو ماه بدون یک ریال افزایش پرداخت می شود.

رسول رضایی


مریم عرب رحمتی پور


مرجانه فشنگچی


دکتر حمید احمدی راد

تهران، تهران، تهران، خیابان قائم مقام فراهانی، نبش بیمارستان تهران کلینیک، کوچه آزادگان، پلاک ۹ ، واحد ۱۶

02128427685 09121786653

دکتر حمید احمدی راد وکیل پایه یک دادگستری و عضو کانون وکلای دادگستری مرکز دکترای حقوق خصوصی از دانشگاه شهید بهشتی


شاهین سرفراز راد

تهران، تهران، تهران بزرگراه اشرفی اصفهانی بولوار مرزداران بعد از چهار راه ناهید مجتمع نگین آسمان واحد c 10

02144282301 09121118749

شاهین سرفراز راد وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی


الهه صبحی

آذربایجان غربی، مهاباد، مهاباد بالاتر از دادگستری فلکه سفیر روبروی دفتر پیشخوان دولت دفتر وکالت

04442351704 09123648595

الهه صبحی وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی


ندا اقوامی

تهران، تهران، انتهای اشرفی اصفهانی،سیمون بلوار،نبش خیابان زارع،پلاک 4،مجتمع استاد شهریار طبقه دوم جنوبی

02144800364 02144874143 09124585704

ندا اقوامی وکیل پایه یک دادگستری کارشناس ارشد متخصص در دعاوی حقوقی: قراردادها،شرکت ها،خانواده، تجاری(چک ، سفته و ...)، ارث، امور حسبی


علی بیگ زاده

خوزستان، اهواز، اهواز - کیان آباد بین خیابان 14 و 15 غربی - ساختمان هشت بهشت طبقه 3 واحد 6

06133389165 09166041449

علی بیگزاده وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی


مهدی مطلبی

تهران، تهران، خیابان قائم مقام فراهانی خیابان دهم پلاک ۹واحد۲

02188546028 02188736182 02188735878 09122792790

مهدی مطلبی وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی


آیلین محمدی رفیع


مصطفی محمدپور

خوزستان، بندرماهشهر، بندر امام خمینی بلوکیا خ سعیدی نبش سعیدی ۴

09121192348

مصطفی محمدپور وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی


علی رفیعی

تهران، تهران، تهران - خیابان مطهری - بعد از مترو مفتح -خیابان علی اکبری- خیابان نقدی -پلاک 17 - طبقه سوم

02146018353 09124447724

علی رفیعی وکیل پایه یک دادگستری و مشاورحقوقی قبول وکالت و مشاوره در دعاوی حقوقی، کیفری و خانواده علایم تجاری و طرح صنعتی


مجید قاری زاده عباس ابادی

کرمانشاه، رفسنجان، خیابان کارگر شمالی کوچه کارگر ۴۲داخل کوچه سمت راست درب اول

034434260012 09133935645

مجید قاری زاده عباس ابادی وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی


محمد فرخی

تهران، تهران، پیروزی ، بلوار ابوذر جنوبی ، بین پل پنجم و ششم ، جنب فرج پور ، جنب مسکن آریا ، پلاک 273 ، واحد 7

02133849545 09123221956

محمد فرخی وکیل پایه یک دادگستری و 20 سال سابقه وکالت متخصص در دعاوی ملکی،قتل،امور جنایی


مهدی یزدانی(گلوردی)


محسن یکتن خدایی


یعقوب داداش نژاد

آذربایجان غربی، ارومیه، ارومیه. خ کشتگر(دانش ۱) ساختمان الماس غرب

04432251806 09144811705

یعقوب داداش نژاد وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی قوه قضائیه


مهرداد نادعلی

تهران، تهران، اشرفی اصفهانی شمال بالاتر از نیایش بین فلاح و دربندی پلاک۴۹۱ طبقه۲

02144872230 09126233591

مهرداد نادعلی وکیل پایه یک دادگستری عضو کانون وکلای دادگستری مرکز متخصص دعاوی حقوقی، کیفری، خانواده و و ملکی


حسین عطاری

تهران، دماوند، دماوند خیابان شهید بهشتی جنب بانک کشاورزی پاساژ گلستان طبقه دوم واحد ۱ دفتر حسین عطاری وکیل پایه یک داد گستری و مشاور حقوقی

02176323443 09124321990

حسین عطاری وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی


امیرسعید کاویانی


دکتر مریم سلیمانی

تهران، تهران، یوسف آباد خیابان اسدآبادی بین خیابان دهم ودوازدهم پلاک ۹۴ طبقه ۴ واحد ۱۴

02188480562 09121908732

دکترمریم سلیمانی وکیل پایه یک ۱۷ سال سابقه وکالت متخصص، چک،ملکی،قراردادها،کالاهبرداری،جعل اسناد و خیانت در امانت


دکتر غلامرضا میرزایی نژاد


دکتر غلامرضا میرزایی نژاد


مجیدرضا اسد صالحی