بررسی قانون بازنشسته و کار مجدد| راهنمای حقوقی اشتغال مجدد بازنشستگان آیا فرد مستمری بگیر (باز نشسته) می تواند بعنوان سهامدار و مدیر عامل شرکت خصوصی انجام وظیفه کند. آیا مستمری او طبق قانون محفوظ می ماند. اصولا مدیر عاملی شغل است یا وکالت است؟
بازنشستگی، نقطه پایانی دوران خدمت رسمی بسیاری از افراد است، اما در دنیای امروز، پایان کار رسمی به معنای توقف فعالیتهای حرفهای و اقتصادی نیست. بسیاری از بازنشستگان با تجربه و دانش فراوان، علاقه دارند که پس از دریافت مستمری، همچنان در بخش خصوصی یا مشاورهای به فعالیت بپردازند. این پرسش که «قانون بازنشسته و کار مجدد دقیقا در مورد چیست؟» همواره ذهن بسیاری را به خود مشغول کرده است. خوشبختانه قوانین استخدام و تامین اجتماعی با صراحتی نسبی، مسیر مشخصی برای اشتغال مجدد بازنشستگان فراهم کرده و چارچوبی روشن برای حقوق، مستمری و مسئولیتهای آنها ارائه میدهد. در این مقاله، تلاش شده است که قوانین و دستورالعملهای مرتبط در زمینه اشتغال مجدد ارائه شود.
قانون بازنشسته و کار مجدد چه میگوید؟
بازنشستگانی که مجدداً استخدام میشوند، باید تبعاتی را تحمل کنند که از جمله آن حذف نام آنها از فهرست مستمریبگیران است. اگر اشتغال به صورت پارهوقت یا مشاور باشد، دریافت وجوه بازنشستگی مختل نمیشود و این روش بهترین راه برای بهرهمندی از مزایای بازنشستگی است. همچنین، بازنشستگان میتوانند در سمتهایی مانند رئیس هیئت مدیره مشغول شوند، امری که برای کارمندان عادی وجود ندارد. کارفرمایان شرکتهای خصوصی موظف هستند برای این افراد بیمه برقرار کنند و عدم رعایت این موضوع میتواند از تبعات اشتغال مجدد باشد.
در گذشته استخدام بازنشستگان با جریمه همراه بود که اعتراضاتی را به دنبال داشت و در نتیجه امکان استخدام آنها بهصورت مشاور یا پیمانکار نیمهوقت فراهم شد. اگر قرارداد همکاری بهطور قانونی منعقد نشود، کارفرما و کارجو ممکن است دچار مشکلات قانونی شوند. پس از صدور رای دیوان عدالت و تصویب قوانین جدید، بازنشستگان تامین اجتماعی میتوانند با قرارداد نیمهوقت و به عنوان مشاور، هیئت مدیره یا پیمانکار، با حفظ سمت قبلی، مشغول به کار شوند. تبعات این قانون شامل حذف نام از فهرست مستمریبگیران و پرداخت بیمه جدید است.
براساس بخشنامهها، مستمری بازنشستگان تا قبل از اشتغال مجدد با محاسبه سوابق ایجاد شده پرداخت میشود و ماندههای قبلی پس از اشتغال مجدد نیز لحاظ میگردد. مستمریهای ماهانه به نسبت روزهای اشتغال مجدد محاسبه شده و پس از پایان دوره اشتغال مجدد، مستمریهای سابق به افراد پرداخت میشوند. مجموع مستمریهای ماهانه بازنشستگانی که دوباره به کار مشغول شدهاند، متناسب با دوره اشتغال مجدد به آنها تعلق میگیرد و پرداخت آن پس از اتمام دوره اشتغال و در دوره بازنشستگی انجام میشود.
در چه شرایطی میتوان بازنشسته تامین اجتماعی را استخدام کرد؟
در پاسخ به سوال آیا بازنشسته میتواند کار کند، میتوان گفت که بازنشستگان تامین اجتماعی تنها در شرایط مشخص میتوانند مجدداً استخدام شوند. استخدام قانونی آنها به صورت پارهوقت و قراردادی است و تنظیم قرارداد مشاوره یا پیمانکاری از روشهای اصلی استخدام محسوب میشود. این شیوه باعث میشود بازنشستگان بتوانند هم از مزایای مستمری و هم از حقوق پیمانی بهرهمند شوند.
برای اشتغال مجدد بازنشستگان تامین اجتماعی، کار باید در بخش خصوصی انجام شود و قرارداد به صورت نیمهوقت تنظیم گردد. فرد بازنشسته میتواند با حفظ مهارت و سمت پیشین خود، در نقش پیمانکار، عضو هیئت مدیره یا مشاور استخدام شود. پس از استخدام رسمی، مستمری بازنشستگی قطع شده و نام فرد به عنوان شاغل در سیستم تامین اجتماعی ثبت میشود. پرداخت بیمه به صورت مشترک انجام شده، به طوری که ۲۳ درصد برعهده کارفرما و ۷ درصد برعهده خود فرد است و حقوق و مزایای وی نیز تابع قانون مالیات بر حقوق خواهد بود.
آیا کار در بازنشستگی محدودیت زمانی دارد؟
کار بازنشستگان در اشتغال مجدد دارای محدودیت زمانی مشخص است. حداکثر ساعات کاری این افراد یک سوم ساعات اداری کارمندان رسمی تعیین شده و حقوق آنها نیز متناسب با همین میزان ساعات کاری محاسبه میشود. به عنوان مثال، اگر یک کارمند رسمی ۱۲ ساعت کار کند، فرد بازنشسته مجاز است تنها ۴ ساعت کار نماید. این محدودیت ساعات کاری در هر نوع قرارداد کاری رعایت میشود و قوانین مربوط به اشتغال مجدد بازنشستگان در شرکتها تثبیت شده است.
آیا بازنشسته میتواند مدیرعامل شود؟
بازنشستگان میتوانند در شرکتهای خصوصی در هر سمت، از جمله مدیرعامل یا سهامدار، فعالیت کنند، زیرا ماده ۹۰ قانون استخدام کشوری، تنها اشتغال در وزارتخانهها و موسسات دولتی را منع کرده و شامل بخش خصوصی نمیشود.
از طرفی، داشتن سهام بهخودیخود شغل محسوب نمیشود و مستمری بازنشسته در این شرایط محفوظ است. همچنین، سوابق خدمت در شرکتها و موسسات غیر دولتی تحت شرایط خاص قانون، قابل احتساب در حقوق و مستمری بازنشستگان است. عضویت بازنشستگان در هیات مدیره شرکتها و مسئولیت مدیرعامل در مقابل شرکت و شرکا، مشابه مسئولیت وکیل نسبت به موکل است. یعنی اگر مدیر در انجام وظایف قانونی کوتاهی کند، مثلا عدم پرداخت به موقع مالیات و ایجاد جریمه برای شرکت، موظف به جبران خسارت وارده خواهد بود.
استخدام بازنشستگان چه مزیتها و چه معایبی دارد؟
استخدام بازنشستگان دارای مزایا و معایبی است. از جمله مزایا میتوان به بهرهمندی از تجربه و مهارتهای مدیریتی این افراد اشاره کرد که در انجام امور مختلف مؤثر است. از سوی دیگر، معایب استخدام بازنشستگان شامل محدودیت نیروی فیزیکی و انرژی کمتر نسبت به نیروهای جوان و تازهنفس است، هرچند که این موضوع بسته به شرایط و ویژگیهای شخصی فرد ممکن است متفاوت باشد.
چه بخشنامههایی برای کار مجدد بازنشستگان وجود دارد؟
برای کار مجدد بازنشستگان بخشنامهها و قوانین مشخصی وجود دارد. از جمله آنها میتوان به بند ۱۵ قانون تامین اجتماعی و تبصره ۷ قانون بازنشستگی اشاره کرد که در خصوص بازنشستگی پیش از موعد و بکارگیری بازنشستگان صحبت میکنند. این قوانین اشتغال بازنشستگان در بخشهای خصوصی را مجاز دانسته و به قطع مستمری بازنشستگان شاغل اشاره دارند، بهجز شغل مشاور در بخش خصوصی که تبصرهای برای آن در نظر گرفته شده است.
همچنین، قانون بازنشستگی تامین اجتماعی به مشمولین اجازه میدهد پس از ۵ سال فعالیت مجدد، بازنشستگی مجدد بازنشستگان صادر شود و مستمری آنها طی این مدت قطع نخواهد شد. شرایط سنی برای بازنشستگان نیز در ماده ۷۸ قانون بیمه تعیین شده و بکارگیری در مشاغل بخش خصوصی توصیه میشود، زیرا اشتغال در همان شغل با پرداخت مبلغ اولیه امکانپذیر نیست.
براساس بخشنامهها، مستمری بازنشستگان با احتساب سوابق ایجاد شده محاسبه میشود و مستمریهای ماهانه نسبت به ایام اشتغال، نرخ ثابتی دارد. پس از پایان دوره اشتغال، مستمریهای سابق بازنشستگان مجدداً پرداخت خواهد شد و مجموع مستمریهای ماهانه متناسب با روزهای اشتغال مجدد بهعنوان مستمری بازنشستگی تعلق میگیرد.
چه مشاغلی برای کار مجدد بازنشستگان مناسب هستند؟
مشاغلی که برای اشتغال مجدد بازنشستگان مناسب هستند، شامل موارد زیر میشوند:
- رانندگی تاکسی: این شغل نیازمند گواهینامه، مهارت رانندگی، مسیریابی و یک خودرو سالم است و بهویژه تاکسیهای اینترنتی گزینهای پرطرفدار برای بازنشستگان محسوب میشوند.
- تأسیس گلخانه: محیط آرام گلخانه و امکان پرورش گل، گیاه و میوههای گلخانهای، این شغل را برای افراد بازنشسته جذاب و مناسب میکند.
- پرورش زنبور و بلدرچین: با توجه به بازار خوب عسل و گوشت و تخم بلدرچین، این شغل سودآور بوده و البته نیازمند سرمایه اولیه برای شروع است.
- مشاوره شرکتهای خصوصی: بازنشستگانی که تخصص بالایی دارند، میتوانند به صورت نیمهوقت و با قرارداد مشاوره یا پیمانکاری، با شرکتهای خصوصی همکاری کنند، هرچند در این حالت مستمری بازنشستگی قطع میشود.
- مشاغل آزاد: شامل فروشندگی، مغازهداری، تجارت، واسطهگری، صادرات و واردات، عرضه کالاهای مصرفی و سایر فعالیتهای مشابه که برای بازنشستگان گزینه مناسبی است.
جمعبندی
قانون بازنشسته و کار مجدد، چارچوب مشخصی برای اشتغال مجدد بازنشستگان فراهم کرده است. بازنشستگان میتوانند با قرارداد نیمهوقت یا مشاورهای در بخش خصوصی، هیئت مدیره یا پیمانکاری فعالیت کنند و در این شرایط بخشی از بیمه و حقوق آنها پرداخت میشود. ساعات کاری محدود به یک سوم ساعات اداری کارکنان رسمی است و مستمری بازنشستگی با احتساب سوابق قبل و پس از اشتغال مجدد محاسبه میشود. بازنشستگان میتوانند حتی به عنوان مدیرعامل یا سهامدار در شرکتهای خصوصی فعالیت داشته باشند و در صورت کوتاهی در مسئولیتها، مشابه وکیل موظف به جبران خسارت هستند.
با سلام و تشکر از طرح سوال، 1- با توجه به مفهوم مخالف ماده 90 قانون استخدام کشوری، فرد مستمری بگیر (باز نشسته) می تواند در شرکت های خصوصی به هر عنوان ( مدیریت و ... ) مشغول به کار و فعالیت گردد، زیرا این مقرره تنها اشتغال به کار در وزارتخانه ها و موسسات دولتی ( نه خصوصی ) را منع نموده است. متن ماده 90 قانون استخدام کشوری بدین شرح است: " ماده 90 - اشتغال بازنشستگان در وزارتخانه ها و موسسات دولتی مشمول این قانون ممنوع است و پرداخت هر گونه وجه از این بابت از طرف وزارتخانه ها و موسسات مزبور به بازنشستگان در حکم تصرف غیر قانونی در وجوه دولتی است . " لازم به ذکر است که داشتن سهام، از لحاظ حقوقی، شغل محسوب نمی گردد. 2. با توجه به نبود منع قانونی در خصوص اشتغال بازنشستگان در شرکتهای خصوصی، مستمری آنها به قوت خود باقی می ماند ضمن آنکه طبق قانون نحوه تاثیر سوابق خدمت غیر دولتی در احتساب حقوق بازنشستگی و وظیفه و مستمری کارکنان دولت، بر اساس شرایط مقرر در این قانون و آیین نامه آن، سوابق خدمت این افراد در شرکت ها و موسسات غیر دولتی، تحت شرایط خاص این قانون، قابل احتساب می باشد . 3. بر اساس ماده 51 قانون تجارت، مسئولیت مدیر شرکت در مقابل شرکت و شرکا، همان مسئولیتی است که وکیل در مقابل موکل دارد؛ بنابر این اگر چه مدیرعامل، رسما وکیل شرکت محسوب نمی گردد، اما اگر در انجام وظایف قانونی خود قصور کرده باشد، مثلا مالیات متعلقه به شرکت را به موقع پرداخت نکرده و شرکت، جریمه شده باشد، همانند وکیلی که کوتاهی کرده است،در مقابل شرکت مسئول می باشد و باید خسارت وارده به شرکت را جبران کند.
پست های مرتبط
سلام مطابق با قانون تملک آپارتمانها مدیر ساختمان جهت رفع مشکلات ساختمان اقدام و از شارژ هزینه و از ساکنین یا مالکین وصول می کند
سلام امور مالیاتی فقط سند رسمی را ملاک قرار میدهد و معمولا سند را خود افراد ارائه می دهند
سلام در صورتی که مرد متقاضی طلاق باشد مرد باید امادگی پرداخت حقوق مالی زوجه را مثل نفقه تا پایان عده ، اجرت المثل دوره زوجیت ، جهیزیه ، و مهریه را داشته باشد
به موجب قانون بیع فاسد فاقد اثر حقوقی هست و از طرفی جهت معامله باید مشروع باشد تا عقد باطل نباشد
سلام وقت بخیر در جرایم مالی معمولا دادگاه اگر مبلغزیاد باشد وثیقه اخذ می کند در جرایم با مبلغ کم تا دو برابر مبلغ کفالت اخذ می کنند